سال اعتدالی
سال اعتدالی (سال خورشیدی اعتدالی) فاصله زمانی دو عبور متوالی خورشید از نقطه اعتدال بهاری است که مبنای گاهشماری خورشیدی قرار میگیرد.[۱]
محتویات |
[ویرایش] محاسبه سال اعتدالی
طول سال خورشیدی اعتدالی ۳۶۵٫۲۴۲۱۹۸۷۹ روز (یا ۳۶۵ روز و ۵ ساعت و ۴۸ دقیقه و ۴۵,۹۷۵۴۵۶ ثانیه) است. سال خورشیدی تقویمی یا قراردادی بصورت ۳۶۵ روز در قالب ۱۲ ماه تشکیل شدهاست که برای تعدیل کسر روز آن هر چهارسال و به ندرت هر پنجسال بصورت ۳۶۶ روز کبیسه درنظر گرفته میشود.[۱] این سال دقیقترین سال محاسبهشده جهان میباشد و سرآغاز آن اعتدال بهاری در نیمکرهٔ شمالی است. محاسبه زمان دقیق یک سال خورشیدی که به سال خورشیدی جلالی هم شهرت دارد، توسط گروهی ریاضیدان و اخترشناس که نامدارترینشان حکیم عمر خیام نیشابوری ریاضیدان و شاعر ایرانی بود انجام شد. اینان به سفارش ملکشاه سلجوقی و برای طراحی یک گاهشماری دقیق که به گاهشماری جلالی مشهور شدهاست دست به این کار زدند.
هر سال اعتدالی برابر با ۳۶۵٫۲۴۲۱۹۸۷۹ روز است.
[ویرایش] سال اعتدالی، سال نجومی و زمینه ستارگان
سال اعتدالی بر اساس دوبار عبور زمین از دایره انتقالی خود بر نقطه اعتدال بهاری است و از یک دوران انتقالی زمین بر یک دایره هندسی کامل نسبت به ستارگان اندکی عقبتر است از اینرو نسبت به سال نجومی که بر اساس دوران انتقالی زمین بر دایره هندسی کامل نسبت به ستارگان است ۲۰ دقیقه کوتاهتر است. از اینرو در هر سال زمینه ستارگان ثابت نسبت به یکروز مشخص سال اعتدالی یا تقویمی درحال اندکی تغییر است. این تفاضل طی ۲هزار سال موجب جابجایی صورتهای فلکی تا ۳۰ درجه قوسی شدهاست. مثلا نقطه اعتدال بهاری که ۲هزار سال پیش در صورت فلکی حمل (بره) بوده، امروزه در صورت فلکی حوت (ماهی) به عقب کشیده شدهاست.
[ویرایش] سال تقویم ایرانی
بر اساس سال اعتدالی در تقسیمبندی تقویم ایرانی، یک سال خورشیدی قراردادی دارای ۴ فصل با نامهای بهار، تابستان، پاییز، و زمستان است و هر فصل ۳ ماه دارد. هر ماه در نیمه اول سال ۳۱ روزه و در نیمه دوم سال ۳۰ روزه میباشد که ماه آخر، تنها در هر چهار یا پنج سال یکبار کبیسه ۳۰ روزه و در سالهای عادی ۲۹ روزه است. هر ماه آن تقریبا ۴ هفته و هر هفته ۷ روز متوالی، با نامهای شنبه، یکشنبه، دوشنبه، سهشنبه، چهارشنبه، پنجشنبه و جمعه (آدینه) دارد.
هر سال با ۱ فروردین و فصل بهار آغاز میشود. بلندترین روز سال در ۱ تیر و بلندترین شب سال در شب یلدا (از غروب ۳۰ آذر تا طلوع آفتاب در ۱ دی) رخ میدهد.
[ویرایش] منابع
- گاهشماری ایرانی، موسی اکرمی، تهران: دفتر پژوهشهای فرهنگی، چاپ اول (۱۳۸۰).
