ریزاندامگان

یک گوی از باکتری که ۱۰۰۰۰ برابر بزرگتر شده‌است

ریزاندامگان، میکروارگانیسم، یا میکروب‌ها جانداران ریزی هستند که تقریبا در همه جا حضور دارند از کف اتاق تا درون هوا و آب از روی پوست و موهایمان تا درون بدن همه جانداران. دانش میکروبیولوژی به بررسی ریزاندامگان می‌پردازد.

بطور کلی در طبیعت ۳ نمونه ریزاندامگان (میکروارگانیسم) وجود دارد؛

• تجزیه (فاسد) کننده‌های تدریجی(به انگلیسی: ‎degenerative Microorganisms)

• خنثی‌ها، سازشکارها، فرصت طلب‌ها (به انگلیسی: ‎neutral Microorganisms)

• سازنده‌ها با احیا کننده‌ها (به انگلیسی: ‎regenerative Microorganisms)

میکروارگانیسم‌های سازنده (و ریزاندامگان کارآ) همان طور که از نامشان پیداست کار سازندگی و احیا را بر عهده دارند. میکروارگانیسم‌های فاسد کننده بر خلاف راه وروش میکروارگانیسم‌های سازنده رفتار می‌کنند. میکروارگانیسم‌های خنثی، بزرگترین گروه را تشکیل می‌دهند. آنها در محیط به گروهی که حاکم و چیره‌است می‌پیوندند. بنابراین هنگامی که در محیطی میکروارگانیسم‌های سازنده واحیا کننده بیشتر می‌شوند خنثی‌ها به روند سازندگی می‌پیوندند.

ریزاندامگان برای سوخت وساز و انجام فرایندهای زیستی خود از منابع آلی و معدنی موجود در محیط تغذیه می‌کنند. این ارگانیسم‌ها طی فرایندهای متفاوت، هنگامی که در معرض یون‌های فلزی قرار می‌گیرند، آن‌ها را در درون یا بر روی دیواره سلولی خود انباشته می‌کنند. این انباشتگی اغلب منجر به تولید ذراتی است که در اندازه‌های نانوذرات دسته‌بندی می‌شوند.

تاریخچه

ابن سینا دانشمند ایرانی سده‌های دهم و یازدهم میلادی به این موضوع پی برده بود که موجودات ریزی موجب بیماری می‌شوند. هرچند نمی‌توان به او، عنوان کاشف میکروب‌ها را نسبت داد و این کار توسط رابرت هوک انجام شد. هوک با میکروسکوپ ابتدایی‌اش به مشاهده آب برکه پرداخت و دریافت که موجودات ریزی در آن وجود دارد. از دیگر افراد مهم این زمینه می‌توان به رابرت کُخ اشاره کرد که باکتری بیماری سل را کشف نمود.

دیدگاهها

کلاود برنارد دریافت که ریزاندامگان نقش اصلی را در پیدایش بیماری‌ها ندارند بلکه نقش اصلی را محیطی که به آن وارد می‌شوند ایفا می‌کند. وی سراسر زندگیش بحث طولانی را با دانشمند دیگر لویی پاستور که بر این دیدگاه بود که میکروارگانیسم‌ها باعث بیماری می‌شوند و باید همه چیز استریل شود و باید با میکروبها جنگید، داشت. و در آخر پیش از اینکه لویی پاستور از دنیا برود در بستر بیماری گفت: برنارد درست می‌گفت: همه چیز به کیفیت و سیستم ایمنی محیظ بستگی دارد و نه به میکروب‌ها.

میکروب‌ها

واژهٔ میکروب یک اصطلاح کلی و غیرعلمی است که به باکتری‌ها، ویروس‌ها، آغازیان و مخمرها گفته می‌شود. منظور از این واژه در زبان محاوره‌ای بیش‌تر ویروس‌ها و باکتری‌های بیماری‌زا می‌باشد.

باکتری‌ها

باکتریاستافیلی کوک در حدود ۱۰۰۰۰ برابر شده‌است

نوشتار اصلی: باکتری

باکتری‌ها نسبت به رده دیگر یعنی ویروس‌ها بزرگ‌تر هستند و غالباْ موجب فعالیت‌های مفید می‌شوند مانند تخمیر خمیر نان، ماست شدن شیر و...

ویروس‌ها

ویروس در لغت به معنای سم است.

دانشمندان به این خاطر لقب سم را به ویروس دادند چون ویژگیهای حیاتی که ثابت کند ان زنده‌است بدست نیاوردند. ویژگیهایی که ویروس برای زنده بودن ندارد بشرح زیر است:

۱.ویروسها هومئوستازی (حالت پایدار) ندارند.

۲.ویروسهای انزیمهای لازم برای ادامه بقای خو را ندارند از اینروست که انها به موجودات زندهٔ دیگر برای تامین مواد حیاتی از قبیل انزیم هجوم می‌برند.

۳.سوخت‌وسازی درون آن‌ها رخ نمی‌دهد و....

ویروسها از لحاظ هستهٔ خود به دو گروه تقسیم می‌شوند:

۱.ویروسهای DNAدار مثل ابله و تبخال

۲ ویروسهای RNAدار مثل ویروس ایدز و آنفلوآنزا (ویروسهای این دسته بسیار هوشمند عمل کرده وبوسیلهٔ امکانات میزبان خود و با استفاده از سامانه رونوشت‌بردار معکوس خود از RNAی موجود در هستهٔ خود DNA میسازند).

جستارهای وابسته

• میکرب‌شناسی

منابع

• ویکی‌پدیای انگلیسی

پیوند به بیرون

• سودمندی‌های ریزاندامگان کارآ EM-Effective Microorganisms