رجب طیب اردوغان
از ویکیپدیا، دانشنامهٔ آزاد
رجب طیب اردوغان(Recep Tayyip Erdoğan) (تولد: ۲۶ فوریه ۱۹۵۴) در ۱۴ مارس ۲۰۰۳ به عنوان بیست و هفتمین نخست وزیر ترکیه انتخاب شد. او رهبر حزب عدالت و توسعه (Adalet ve Kalkınma Partisi) میباشد. اردوغان در ۴ جولای ۱۹۷۸ با امینه ادوغان ازدواج کرد و دارای چهار فرزند، دو پسر و دو دختر میباشد.
فهرست مندرجات |
[ویرایش] کودکی
اردوغان متولد شهر استانبول است. خانواده او از مهاجران گرجی بوده اند (او این موضوع را در سفری به گرجستان در سال ۲۰۰۴ اعلام کرد[۱] اردوغان در مدرسه مذهبی امام خطیب و مدرسه عالی اقتصادی و تجاری آکسارای که بعدا به دانشکده علوم اقتصادی و اداری دانشگاه مرمره تغییر نام داد، تحصیل کردهاست او مدتی نیز در یک باشگاه فوتبال محلی به شکل نیمه حرفه بازی میکردهاست.
[ویرایش] ورود به سیاست
در اواخر دهه ۱۹۷۰ اردوغان در شرکت حمل و نقل استانبول شروع به کار کرد.او در آن زمان به حزب رستگاری ملی به رهبری نجم الدین اربکان پیوست. تر کیه در اواخر دهه ۱۹۷۰ شاهد در گیریهایی بین گروههای چپ گرا وراستگرا بود که منجر به کودتای۱۹۸۰ ترکیه شد. پس از این کودتا احزاب سیاسی از جمله حزب رستگاری منحل شدند. اردوغان پس از این کودتا از شرکت حمل ونقل خارج شد و در یک شرکت خصوصی مشغول به کار شد. او در سال۱۹۸۲ خدمت سربازی خود را آغاز کرد. پس از آنکه سیستم حزبی دوباره در سال ۱۹۸۳ احیا شد. اعضای حزب رستگاری حزب جدیدی به نام حزب رفاه را ایجاد کردند که اردوغان نیز به این حزب پیوست. اردوغان چندین بار کاندیدای انتخابات پارلمانی در اواخر دهه۱۹۸۰ شد که تا سال ۱۹۹۱ در هیچکدام آرای کافی را به دست نیاورد. در سال ۱۹۹۱ حزب رفاه با بدست آوردن ده درصد آراء توانست حداقل آراء برای عضویت در پارلمان را بدست آورد. اردوغان نیز از منطقه استانبول به عنوان نماینده انتخاب شد.
[ویرایش] شهرداری استانبول ۱۹۹۴
در سال ۱۹۹۴ اردوغان شهردار استانبول شد. او در هنگام شهرداری به محبوبیت رسید. اردوغان طرحهایی را در این زمان برای بهبود سیستم حمل ونقل استانبول اجرا کرد. در همین دوره گروههای اسلامی دچار اختلاف نظر شدند. برخی از اقدامات اردوغان نیز به این اختلافات دامن زد از جمله اینکه او جشن گرفتن سال نو میلادی را یک اقدام منطبق با اصول سکولاریسم دانست و اعلام کرد هیچ دلیلی برای جلوگیری از این جشن وجود ندارد. اوهمچنین درباره دست دادن افراد باجنس مخالف نیز گفت که این موضوع یک عادت اجتماعی و پذیرفتنی است.[۲]
[ویرایش] زندانی شدن ۱۹۹۸
در سال ۱۹۹۸ اردوغان به علت خواندن یک شعر اسلامی به حبس محکوم شد.[۳]مقامات قضایی ترکیه این شعر را توهین به آتاتورک و اصول سکولار ترکیه دانستند.
[ویرایش] دوره نخست وزیری
[ویرایش] دادگستری
در نوامبر ۲۰۰۵ شکایتی توسط یک دختر ترکیهای به دادگاه حقوق بشر اروپا مطرح شد که در آن از محدودیتهای حکومت ترکیه برای حجاب شکایت شده بود. در ترکیه زنان اجازه داشتن حجاب در مراکز دولتی و دانشگاهها راندارند.[۴]دادگاه حقوق بشر اروپا این شکایت را رد کرد واعلام کرد که این اقدام دولت ترکیه مشروع و قانونی است.[۵]این حکم دادگاه حقوق بشر اروپا خشم اردوغان را برانگیخت زیرا او امیدوار بود که با این پرونده او بتواند قانون ممنوعیت حجاب را لغو کند.
[ویرایش] اقتصاد
اردوغان موفقیتهای اقتصادی زیادی در دوره دولت خود باهمکاری کمال درویش اقتصاددان بانک جهانی داشت. اوتوانست رشد اقتصادی ترکیه را به ۷٫۳٪ برساند.
[ویرایش] بهداشت
اردوغان اعلام کردهاست که مخالف طرح کنترل جمعیت است زیرا که درآینده ما احتیاج به یک جمعیت جوان فعال داریم.[۶]اردوغان مشروبات الکلی مصرف نمیکند. او دردوره شهرداری خود در استانبول محدودیتهایی رادر مصرف نوشیدنیهای الکلی در رستورانها ایجاد کرد. در دوره نخست وزیری او محدودیتی در مصر ف نوشیدنیهای الکلی ایجاد نکرد ولی مالیات بر مشروبات الکلی و تنباکو راتحت عنوان مالیات بر مصرف افزایش داد.[۷]
[ویرایش] روابط خارجی
[ویرایش] عضویت در اتحادیه اروپا
در زمان اردوغان تلاشها برای عضویت در اتحادیه اروپا افزایش پیداکرد. دولت اوسعی در اصلاح بسیاری ازقوانین برای دست یافتن به استانداردهای اروپا کرد.
[ویرایش] فلسطین و اسرائیل
ماجرای داووس سوئیس
در زمان تصدی وی ترکیه هم با اسرائیل و هم با فلسطین ارتباط داشت.اردوغان به هر دو سرزمین هم سفر کردهبود. اردوغان در داووس سوئیس در برنامهای که پیرامون موضوع غزه برگزار شده بود شرکت کرده بود و پس از سخنرانی شیمون پرز که در حمایت از نبرد علیه حماس بود.شروع به سخنرانی کرد و در مخالف با این جنگ گفت:
جناب پرز! شما از من مسنتر هستی، صدایت هم خیلی بالا میرود. معتقدم که این طور بالا رفتن صدای شما ریشه در یک احساس روانی گناه دارد اما مطمئن باش که صدای من این طور بالا نخواهد رفت. پای کشتار که وسط بیاید، شما خوب بلدید بکشید. من خوب میدانم که شما در سواحل چطور بچهها را هدف میگیرید و میکشید. در سرزمینشما دو نخست وزیر پیشین بودند که حرفهایی دارند که برای من مهم است. شما نخست وزیرانی داشتید که میگفتند: «وقتی بر روی تانک وارد سرزمینهای فلسطین میشود، در خود احساس لذت میکنم». شما با من با ارقام صحبت کردید، من هم حاضرم نام این افراد را ببرم، شاید در میان شما کسی کنجکاو باشد که بداند. من کسانی را هم که برای چنین ظلمی کف میزنند تقبیح میکنم، زیرا فکر میکنم، تشویق این قاتلین کودکان، و این قاتلین انسانها، خود نوعی جنایت علیه بشریت است. توجه کنید. در این جا نمیتوانیم از یک حقیقت صرف نظر کنیم[۸].
قبلا از پایان سخنان وی مدیر جلسه سعی کرد با دستش اردغان را آرام کند. اما اردغان از جای خود برخاست و جلسه را ترک کرد و بلافاصله به ترکیه بازگشت و در پی بازگشت در فرودگاه مورد استقبال گروهی از مردم قرار گرفت [۹]. اردوغان پس از بازگشت به ترکیه اعلام کرد که هیچ تصمیمی درباره روابط اسرائیل و ترکیه گرفته نخواهد شد.[۱۰].
[ویرایش] منابع
- ↑ Kimlik Değişimi!(ترکی)وبگاه روزنامه ملیت
- ↑ Cakir et al. (2001), published in Hürriyet newspaper (0 July 1998) and compiled by Seda Demiralp.
- ↑ Turkey's charismatic pro-Islamic leaderوبگاه بی بی سی
- ↑ The Islamic veil across Europeبی بی سی
- ↑ Leyla Şahin v. Turkeyوبگاه دادگاه حقوق بشر اروپا
- ↑ Cakir et al. (2001), published in Hürriyet newspaper (0 July 1998) and compiled by Seda Demiralp
- ↑ TAKVIM - Rakıya 4 milyon zam
- ↑ خشم اردوغان از پرز ناشر (فارسی).
- ↑ Turkish PM given hero's welcome (انگلیسی). وبگاه بی بی سی.
- ↑ Turkish PM given hero's welcome (انگلیسی). وبگاه بی بی سی.