دیوید لین

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
سر دیوید لین
Sir David Lean.jpg
زاده ۲۵ مارس ۱۹۰۸(۱۹۰۸-03-۲۵)
کرویدون، ساری، انگلستان
درگذشته ۱۶ آوریل ۱۹۹۱ (۸۳ سال)
لایم هاوس، لندن، انگلستان
(سرطان مری)
ملیت انگلیسی
زمینه فعالیت کاگردان، تهیه‌کننده، فیلم‌نامه‌نویس و تدوینگر فیلم
فرزندان یک فرزند
صفحه در وب‌گاه IMDb
جایزه اسکار
بهترین کارگردانی در سال‌های ۱۹۵۷ و ۱۹۶۲
جایزه‌ها
جایزه گلدن گلوب
جایزه بفتا
جایزه شیر طلایی سال ۱۹۴۶


سر دیوید لین (به انگلیسی: Sir David Lean) (زاده ۲۵ مارس ۱۹۰۸ - درگذشته ۱۶ آوریل ۱۹۹۱) کاگردان، تهیه‌کننده، فیلم‌نامه‌نویس و تدوینگر فیلم اهل انگلستان بود

زندگی‌نامه[ویرایش]

متولد ۲۵ مارس ۱۹۰۸ در کرویدون، ساری بود. از ۱۹ سالگی کارش را در کارگاه‌های فیلمبرداری آغاز می‌کند. بعد از یک سال در ۱۹۲۸ با سمت دستیار فیلمبردار در "کمپانی گومون"[۱] استخدام می‌شود. چندی نیز به عنوان دستیار اتاق تدوین فعالیت می‌نماید تا اینکه در اواخر ۱۹۲۸ به مقام دستیار کارگردانی می‌رسد. بعد از دو سال یعنی از ۱۹۳۰ به تدوین فیلم می‌پردازد. بالاخره اولین فیلمش را در ۱۹۴۲ با همکاری نوئل کاوارد کارگردانی می‌کند. البته این همکاری و اقتباس از نوشته‌های کاوارد در سه فیلم بعدی دیوید لین تکرار می‌شود. دیوید لین دو بار برنده جایزه اسکار می‌گردد. بار اول بخاطر فیلم "پل رودخانه کوای" (۱۹۵۷) و بار دوم بخاطر فیلم "لورنس عربستان" (۱۹۶۲). و سه فیلم آخرش نوشته "رابرت بولت" می‌باشد. سه فیلم از آثار "دیوید لین" در میان "صد فیلم پروفروش تاریخ سینمای بریتانیا"[۲] قرار دارند که این برای هر فیلمسازی غرورانگیز است.

اما بدون تردید فیلمی که دیوید لین و سبک فیلمسازی اش را به جهانیان نمایاند فیلم (پل رودخانه کوای) در سال ۱۹۵۷ بود. نمونهٔ یک فیلم اکشن کلاسیک. بدون اغراق در نشان دادن خشونت‌ها. با هنرنمایی الک گینس، جک هاوکینز و آندره مورل. داستان اسارت سربازان انگلیسی به دست ژاپنی‌ها و مقاومت حماسه‌ای افسران آن‌ها در بابر زورگویی‌های افسران ژاپنی. این فیلم هفت جایزهٔ اسکار از جمله بهترین کارگردانی برای دیوید لین را از آن خودکرد و در رقابتی سخت با فیلم دوازده مرد خشمگین ساختهٔ سیدنی لومت اسکار بهترین فیلم را برد.

پنج سال سکوت دیوید لین سرانجام در سال ۱۹۶۲ با بهترین فیلم حماسی سینما یعنی (لورنس عربستان) شکسته شد. دیوید لین در این فیلم از بازیگران با تجربهٔ پل رودخانهٔ کوای بهره برد. از آنجایی که سبک این فیلم با دیگر فیلم‌های حماسی نظیر بن هور ساختهٔ ویلیام وایلر تفاوت داشت لین تصمیم گرفت نقش اول فیلم را به یک بازیگر گمنام تئاتر یعنی پیتر اوتول بسپارد. جامپ کات معروف فیلم در اواسط آن، فیلمبرداری فوق‌العادهٔ فردی یانگ و بازی‌های خوب آنتونی کویین، جک هاوکینز و البته پیتر اوتول که هنوز هم او را با نقش "کلنل توماس لورنس" می‌شناسند و موسیقی حماسی فیلم ساختهٔ موریس ژار فرانسوی از نکات برجستهٔ فیلم بود. این فیلم هم هفت جایزهٔ اسکار از جمله بهترین کارگردانی را نصیب خود کرد. صحنهٔ تفکر لورنس در بیابان و صحنه‌ای که دوربین سعی می‌کند سواری را به صورت یک لکهٔ سیاه نشان دهد، بعدها الهام بخش کارگردانان حماسه ساز بخصوص فیلم‌های حماسی بیابانی شد. دیوید لین پس از لارنس عربستان از بیم کلیشه‌ای شدن از فیلم‌های اکشن فاصله گرفت.

لین نفر سمت راست هنگام تهیه فیلم دکتر ژیواگو

در سال ۱۹۶۵ تصمیم گرفت فیلم عاشقانهٔ (دکتر ژیواگو) را بسازد. این فیلم به زندگی یک پزشک روسی در اوایل انقلاب اکتبر روسیه می‌پرداخت. موسیقی روان این فیلم ساختهٔ موریس ژار و بازی بی نظیر جولی کریستی از نکات برجستهٔ فیلم بود.

دیگر اثر به یادماندنی دیوید لین فیلم (گذری به هند) بود که کارنامهٔ هنری او را تکمیل کرد.

زندگی شخصی[ویرایش]

دیوید لین پنج مرتبه ازدواج کرد

  • ایزابل لین[۳] (۳۶-۱۹۳۰) طلاق
  • کی والش[۴](۴۹-۱۹۴۰) طلاق
  • آن تاد[۵]" (۵۷-۱۹۴۹) طلاق
  • لیلا ماتکار[۶] (۱۹۶۰–۷۸; طلاق) اهل هندوستان
  • ساندرا هاتز[۷](۱۹۸۱–۸۴; طلاق)
  • ساندرا کوک[۸] (۱۹۹۰–۹۱; مرگش)

فیلمشناسی[ویرایش]

در مقام تدوینگر[ویرایش]

  1. فرانسوی بدون اشک (۱۹۳۹)
  2. آخرین ماجراجویان (۱۹۳۷)
  3. پیگمالیون (۱۹۳۸)
  4. سرگرد باربارا (۱۹۴۱)

در مقام کارگردان و نویسنده[ویرایش]

سال نام فیلم کارگردان نویسنده جوایز
۱۹۴۲ بخاطر آن خدمت می‌کنیم YesY
۱۹۴۴ این نسل خوشبخت YesY اقتباسی
۱۹۴۵ روح خوشدل YesY اقتباس از نمایش برنده جایزه هوگو
۱۹۴۵ برخورد کوتاه YesY - نامزد جایزه اسکار در رشته‌های بهترین فیلم‌نامه اقتباسی و بهترین کارگردانی
۱۹۴۶ انتظارات بزرگ YesY اقتباس از نمایش نامزد جایزه اسکار در رشته‌های بهترین فیلم‌نامه اقتباسی و بهترین کارگردانی
۱۹۴۸ الیور توئیست (در ایران: یتیم) YesY نمایشنامه برنده جایزه شیر طلایی
نامزد جایزه بفتا بهترین فیلم
۱۹۴۹ دوستان پرشور YesY اقتباسی
۱۹۵۰ مادلین YesY
۱۹۵۲ شکستن دیوار صدا YesY برنده جایزه بفتا بهترین فیلم
۱۹۵۴ انتخاب اضطراری YesY فیلمنامه برنده خرس طلایی
برنده جایزه بفتا بهترین فیلم
نامزد جایزه بفتا در رشته‌های بهترین نمایشنامه بریتانیایی و بهترین فیلم
۱۹۵۵ تابستان پرخاطره (تعطیلات در ونیز) YesY فیلمنامه
۱۹۵۷ پل رودخانه کوای YesY برنده جایزه اسکار در رشته‌های بهترین فیلم و بهترین کارگردانی
برنده جایزه بفتای بهترین فیلم
برنده جایزه گلدن گلوب در رشته‌های بهترین فیلم و بهترین کارگردانی
۱۹۶۲ لورنس عربستان YesY برنده جایزه اسکار در رشته‌های بهترین فیلم و بهترین کارگردانی
برنده جایزه گلدن گلوب در رشته‌های بهترین فیلم درام و بهترین کارگردانی
۱۹۶۵ دکتر ژیواگو YesY نامزد جایزه اسکار در رشته‌های بهترین فیلم و بهترین کارگردانی
نامزد جایزه بفتا بهترین فیلم
برنده جایزه گلدن گلوب در رشته‌های بهترین فیلم درام و بهترین کارگردانی
نامزد نخل طلایی
برنده جایزه دیوید دی دوناتلو بهترین فیلم خارجی زبان
۱۹۷۰ دختر رایان YesY نامزد جایزه بفتا در رشته‌های بهترین کارگردانی و بهترین فیلم
۱۹۷۹ Lost and Found: The Story of Cook's Anchor YesY YesY
۱۹۸۴ گذرگاهی به هندوستان YesY فیلمنامه نامزد جایزه اسکار در رشته‌های بهترین کارگردانی، بهترین فیلم، بهترین تدوین فیلم
و بهترین فیلم‌نامه اقتباسی
نامزد جایزه بفتا در رشته‌های بهترین فیلمنامه اقتباسی و بهترین فیلم
نامزد جایزه گلدن گلوب در رشته‌های بهترین کاردگرانی و بهترین فیلمنامه اقتباسی
و برنده جایزه گلدن گلوب بهترین فیلم خارجی

نگارخانه[ویرایش]

پانویس[ویرایش]

  1. Gaumont Studios
  2. BFI Top 100 British films
  3. Isabel Lean
  4. Kay Walsh
  5. Ann Todd
  6. Leila Matkar
  7. Sandra Hotz
  8. Sandra Cooke

منابع[ویرایش]

پیوند به بیرون[ویرایش]

جستجو در ویکی‌انبار در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ دیوید لین موجود است.