دستگاه کمپلمان

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

دستگاه کمپلمان یا سیستم کمپلمان (به انگلیسی: Complement system) مجموعه ای از عوامل (کمپلمانها) است که به سلولهای ایمنی در از بین بردن سلولهای بیگانه کمک مینماید.

ساختار[ویرایش]

سیستم کمپلمان مجموعه متنوعی از پروتئین‌هاست که از نظر ساختار شیمیایی و عملکرد بیولوژیکی با یکدیگر متفاوتند. این پروتئین‌ها از دو یا سه زنجیره پلی پپتیدی تشکیل یافته اند که به وسیله پیوندهای دی سولفیدی به یکدیگر متصل شده اند. زنجیره بزرگتر آلفا، زنجیره کوچکتر بتا و اگر در مولکول پروتئینی زنجیره سومی هم وجود داشته باشد گاما نامگذاری می‌شود. حداقل 25 نوع پروتئین مختلف در سیستم کمپلمان تاکنون شناخته شده که حدود 5% وزن گلوبولین‌های پلاسما را تشکیل می‌دهند. این پروتئینها عمدتاً توسط کبد و بصورت غیر فعال ساخته و وارد خون میشوند و در اثر آنزیمهای پروتئاز بخشی از مولکول آنها جداشده و فعال میشوند.

عملکرد[ویرایش]

سیستم کمپلمان در دفاع بدن چهار کار مهم انجام میدهد : اپسونیزاسیون (اتصال به آنتی ژنها و تسهیل فاگوسیتوز آنها) ، کیموتاکسی (جذب ماکروفاژها و نوتروفیلها به محل آنتی ژن) ، تخریب سلول مهاجم (با پاره کردن غشای آنها) و تجمع عوامل تحمل آنتی ژن (Clumping of antigen-bearing agents ) سیستم کمپلمان از سه روش راه کلاسیک ، راه آلترناتیو و راه لستین (Lectin pathway) فعال میشود. فعال شدن این پروتئینها موجب کمک به از بین بردن عوامل بیماریزا ، انقباض ماهیچه های صاف، افزایش نفوذپذیری مویرگ‌ها، تحریک سلول‌های ماست سل و بازوفیل به ترشح آمین‌های وازواکتیو مانند هیستامین و لوکوترین و وادار کردن سلول‌های گرانولوسیت به ترشح آنزیم لیزوزومی است.

منابع[ویرایش]

  • مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا، «Complement system»، ویکی‌پدیای انگلیسی، دانشنامهٔ آزاد (بازیابی در ۲۰۱۳ December ۲۵).