درگاه:زیست‌شناسی تکاملی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

زیست‌شناسی تکاملی

Tree of life.svg

فَرگَشت یک نظریهٔ علمی است که در زیست‌شناسی مطرح شده‌است. فرگشت توضیح می‌دهد که چگونه حیوانات و گیاهان طی زمانی طولانی تغییر یافتند و چگونه به صورتی که امروزه هستند، رسیدند.

سنگواره‌ها نشان می‌دهند که زمین عمری بس دراز دارد. بر مبنای سنگواره‌ها می‌یابیم که جانداران امروزی متفاوت از گذشته هستند و به میزانی که به گذشته‌های دورتر می‌نگریم، فسیل‌ها متفاوت‌تر می‌شوند. فرگشت چگونگی این رخداد را توضیح می‌دهد.

بر این اساس، فرگشت در پی تغییر بسامد یک عامل انتقال ارثی در یک حوض ژنتیکی پدید می‌آید. این‌گونه تغییرها در پی یک گزینش طبیعی و یا کشش ژنتیکی پدید می‌آیند. این دگرگونیها در بازه‌های دراز زمانی به تغییراتی در گونه یا ریخت (فنوتیپ) می‌انجامند. برای فرگشت روندهای دیگری مانند گونه زایی نیز بسیار مهم اند.

نظریه فرگشت پایه و اساس زیست‌شناسی نوین است و با شواهد بسیاری پشتیبانی می‌گردد. هیچ چیز در زیست‌شناسی بدون آن معنا نمی‌یابد. همزمان در جزئیات اختلاف نظر هست و پرسش‌های بسیاری نیازمند پاسخ هستند که زیست شناسان تکاملی به آن‌ها می‌پردازند.

نمایش تازه

نوشتار برگزیده

Huxley - Mans Place in Nature.jpg

تکامل انسان، بخشی از نظریهٔ بزرگ‌تر تکامل زیست‌شناختی است و سر و کارش با تکامل زیست‌شناختی انسان به عنوان یکی از گونه‌های جانوری است. مقولهٔ تکامل انسان و خاستنش از کَپی‌های قدیم‌تر - یا در تداول عامیانه میمون (گرچه این استعمال دقیق نیست) - از جنجالی‌ترین مباحث در چند سدهٔ اخیر بوده‌است. نگرش علمی امروزین به مسئلهٔ تکامل انسان یا خاستگاه وی، مدیون طبیعی‌دان معروف چارلز داروین است.

از زمان داروین شواهد مبنی بر این نظریه به‌طور قابل ملاحظه‌ای محکم‌تر و فراگیرتر شده‌است و علوم زیست‌شناختی اخیر چون ژنتیک، بیوشیمی، فیزیولوژی، بوم شناسی، رفتارشناسی جانوری و به ویژه زیست‌شناسی مولکولی با فراهم آوردن شواهد محکم‌تر و جزئیات بیشتر بر نظریه تکامل صحه گذاشته‌اند. چنان که امروزه زیست‌شناسان و مردم‌شناسان در سرتاسر دنیا بر روی گونه‌ای از ارتباط تکاملی میان انسان و دیگر گونه‌های کپی‌ها توافق دارند هر چند در مورد جزئیات آن اختلاف وجود دارد.
بیشتر...

نگارهٔ برگزیده

Origin of Species title page.jpg

خاستگاه گونه‌ها یا منشا انواع مهم‌ترین اثر چارلز داروین دانشمند و طبیعی‌دان انگلیسی است که در سال ۱۸۵۹ چاپ شد. داروین در این کتاب نظرات جدیدی دربارهٔ تکامل، پیدایش و انقراض انواع موجودات بیان کرد که در زمان خود جنجال‌های فراونی را به وجود آورد.

چارلز داروین پس از پنج سال سفر دریایی با کشتی بیگل به آمریکای جنوبی نخستین پیش‌نویس این کتاب را در سال ۱۸۴۲ نوشت. پس از آن تا سال ۱۸۴۴ نوشتهٔ اولیه را گسترش داد و به حدود ۲۳۰ صفحه رساند. او برای اولین بار تئوری خود را در ژوئیهٔ سال ۱۸۵۸ علنی کرد و یک سال بعد کتاب خاستگاه گونه‌ها در لندن منتشر شد. ۱۲۰۰ نسخه چاپ اول در همان روز نخست انتشار به فروش رفت. عنوان کتاب در ابتدا اصل انواع به کمک انتخاب طبیعی یا بقای نژادهای اصلح در تنازع بقا بود ولی این نام طولانی به مرور زمان جای خود را به خاستگاه گونه‌ها داد. در پی انتشار این اثر کلیسا آن را برای دین مضر خواند و سیل مخالفت‌ها آغاز شد.

رده‌ها

درگاه:زیست‌شناسی تکاملی/رده‌ها

زندگی‌نامهٔ برگزیده

Jean-Baptiste Lamarck.jpg

ژان باپتیست لامارک زیست شناس فرانسوی که اولین بار نظریه تکامل را ارائه کرد. وی واضع دیدگاه لامارکیسم است.

لامارک برای بیان چگونگی وقوع تکامل دو نظریه استعمال و عدم استعمال اندامها و ارثی‌بودن صفات اکتسابی را عنوان کرد. وی مشاهده کرد که اگر اندامی از بدن یک جاندار استفاده شود، بزرگ و کارآمدتر می‌شود و اگر عضوی بکار نیفتد، کوچک شده و تحلیل می‌رود . بنابراین جاندار در نتیجه ناهماهنگی در استفاده و عدم استفاده اندامهای مختلف بدن در طول عمر فرد، ممکن است تا حدی تغییر یابد و بعضی از صفات را کسب کند. لامارک اینگونه صفات اکتسابی را ارثی و قابل انتقال به اخلاف دانست.

آیا می‌دانید...

Question.png

درگاه:زیست‌شناسی تکاملی/آیا می‌دانید

آن‌چه می‌توانید انجام دهید

درگاه:زیست‌شناسی تکاملی/آن‌چه می‌توانید انجام دهید

ویکی‌پروژه‌ها

Community.png

درگاه:زیست‌شناسی تکاملی/ویکی‌پروژه‌ها

موضوعات مرتبط

درگاه:زیست‌شناسی تکاملی/موضوعات مرتبط

درگاه‌های وابسته

Portal-puzzle.svg
Blue morpho butterfly.jpg Logoprojetbonsai.svg Sheep closeup 03.svg Sciences exactes.svg Gnome-applications-science.svg P medicine.svg
زیست گیاه‌شناسی جانور‌شناسی دانش شیمی پزشکی

در دیگر پروژه‌های ویکی‌مدیا

زیست‌شناسی تکاملی در ویکی‌نَسک  زیست‌شناسی تکاملی در ویکی‌انبار زیست‌شناسی تکاملی در ویکی‌خبر  زیست‌شناسی تکاملی در ویکی‌گفتاورد  زیست‌شناسی تکاملی در ویکی‌نبشته  زیست‌شناسی تکاملی در ویکی‌دانشگاه   زیست‌شناسی تکاملی در ویکی‌واژه 
راهنما و کتاب ها نگاره‌ها و رسانه رویدادها گفتاوردها متون منابع آموزش واژگان

حافظهٔ نهان سرور را پاکسازی کنید

درگاه‌ها چیستند؟ | فهرست درگاه‌ها | درگاه‌های برگزیده