جین شارپ
جین شارپ (به انگلیسی: Gene Sharp) (زاده ۲۱ ژانویه ۱۹۲۸) استاد ممتاز بازنشسته دانشگاه ماساچوست دارتموث است. وی همچنین نامزد جایزه صلح نوبل بوده است.
او در سال ۱۹۸۳ انستیتو آلبرت اینشتین را با هدف گسترش تحقیق، مطالعه و آموزش در زمینه استراتژیهای مقابله بیخشونت با دیکتاتورها، نسلکشی و جنگ بناگذاشت. وی در موسسه آلبرت انیشتین در کمبریج ماساچوست فعالیت میکند. بعضی او را «کلاوزویتس مبارزات بیخشونت» میخوانند.
جین شارپ دکترای فلسفه را از دانشگاه آکسفورد (۱۹۶۸) گرفت و پس از آن ده سال در انگلستان و نروژ به مطالعات گسترده در زمینه بیخشونتی پرداخت. آثار شارپ اثر قابل ملاحظهای در روشهای مبارزه در نقاط مختلف دنیا داشته است. از نمونههای اخیر آن میتوان مبارزات جوانان در کشورهای کمونیست سابق در شرق اروپا را نام برد که در بسیاری از آنها کتابچهٔ شارپ با عنوان از دیکتاتوری تا دموکراسی بهصورت پایهای برای این مبارزات بهکار رفته است.
برخی از آثار شارپ: سیاست مبارزه بدون خشونت (۱۹۷۳)، گاندی بهعنوان یک استراتژیست سیاسی (۱۹۷۹)، قدرت اجتماعی و آزادی سیاسی (۱۹۸۰)، دفاع مبتنی بر افراد غیر نظامی (۱۹۹۰)، از دیکتاتوری تا دموکراسی و بسیاری دیگر. آخرین اثر شارپ با عنوان «کاربرد کنش بیخشونتی: تمرین قرن بیستم و پتانسیل آن در قرن بیست و یک» در ماه ژوئن ۲۰۰۵ منتشر شد. این کتاب کارهای قدیمی شارپ را در بر میگیرد، همچنین مثالهایی که این روشها در آنها عملاً به کار برده شدهاند و درسهایی که از آنها میتوان آموخت.
کلید اصلی نظرات او این است که قدرت یک پدیده بکپارچه، یکجا و برگرفته از ذات کسانی که خود را صاحب قدرت می دانند نیست. به نظر او قدرت سیاسی و یا قدرت در هر منطقه صرفنظر از ساختار سازمانی، به مردم آن منطقه مربوط می شود. باور او بر این پایه است که ساختار قدرت تکیه بر قرمانبرداران قدرت دارد. اگر مردم از صاحبان قدرت اطاعت نکنند آنها هیچ قدرتی ندارند. او معتقد است تمامی ساختارهای موثر قدرت دارای سیستمهای تقوبت کننده و یا تهیج کننده فرمانبردارانشان ( مردم) هستند. دولتها روشهای پیچیده ای را بکار می گیرند تا مردم را فرمانبردار نگهدارند.این سیستمها با داشتن پلیس، قانون و سیستمهای نظارتی و حتی خصوصیات فرهنگی منطقه ای، فرمانبرداری را به مردم القا می کنند. با اشاره بر اینکه قدرت آنها یک پارچه و همیشگی است و یا روشهایی مثل حبس، جریمه، محرومیت و یا مقام، ثروت و شهرت باعث حضور مردم در این سیستمها می شوند. جین شارپ ساختارهای پنهان قدرت را نمایان می کند تا پنجره ای برای تغببر موثر دولتها برای مردم فراهم آورد.
محتویات |
[ویرایش] دادگاههای بعد از انتخابات ریاست جمهوری ۱۳۸۹ ایران
در ایران، نام جین شارپ در کیفرخواست متهمان اعتراضات خیابانی بعد از انتخابات ریاست جمهوری سال ۱۳۸۹ آمد. در یک ویدئوی تبلیغاتی وزارت اطلاعات وی مامور سیا معرفی کرده و روزنامه کیهان در مقالههای گوناگون او را مغز متفکر انقلابهای مخملی و همین طور مخالفتهای مردمی در ایران خواند.[۱]
[ویرایش] کتابشناسی
- کاربرد مبارزه بدون خشونت: تمرین قرن بیستم و پتانسیل قرن بیست و یکم
- از دیکتاتوری تا دموکراسی: چهارچوبی مفهومی برای آزادی
- گاندی، استراتژیستی سیاسی به همراه گفتارهایی درباب اخلاق و سیاست
- کنش غیرخشن
- دفاع مبتنی بر افراد غیرنظامی: نظام ابزارهای فرانظامی
- مقاومت، سیاست و مبارزات آمریکا برای استقلال
- غلبه ناپذیر کردن اروپا؛ پتانسیل بازدارندگی و دفاع مبتنی بر افراد غیرنظامی
- امنیت ملی از گذر دفاع مبتنی بر افراد غیرنظامی
- قدرت اجتماعی و آزادی سیاسی
- سیاستهای کنش غیرخشونت آمیز
- جستوجوی جایگزینهای واقعی
- دفاع غیرنظامی
- گاندی از سلاح قدرت اخلاقی برخوردار است: سه شرح حال
