بی‌اس‌دی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
بی‌اس‌دی یونیکس
شرکت / توسعه‌دهنده گروه تحقیقاتی سیستم‌های کامپیوتری، دانشگاه برکلی
خانواده یونیکس
وضعیت توسعه تاریخی، جایگزین نوادگانش شد.
تاریخ اولین انتشار ۱۹۷۷
پلاتفرم پی‌دی‌پی-۱۱، اینتل ۸۰۳۸۶، وکس
نوع هسته هسته یکپارچه
واسط کاربری واسط خط فرمان
پروانه پروانه بی‌اس‌دی
وب‌گاه رسمی ندارد
میزان استفاده از نسخه‌های مختلف بی‌اس‌دی

بی‌اس‌دی (به انگلیسی: BSD) برگرفته از Berkeley Software Distribution (به فارسی: توزیع نرم‌افزار برکلی) (که به عنوان بی‌اس‌دی یونیکس هم شناخته می‌شود) یکی از مشتقات سیستم‌عامل یونیکس بود که در طی سال‌های ۱۹۷۷ تا ۱۹۹۵ در دانشگاه کالیفرنیا، برکلی توسط گروه تحقیقاتی سیستم‌های کامپیوتری توسعه داده و منتشر می‌شد. امروزه واژه بی‌اس‌دی برای اشاره به خانواده‌ای از سیستم‌عامل‌های شبه‌یونیکس استفاده می‌شود که همگی از نوادگان همان بی‌اس‌دی یونیکس هستند. سیستم‌عامل‌هایی که از کد اصلی بی‌اس‌دی مشتق مشتق شده‌اند هنوز هم توسعه فعالی دارند و به طور گسترده استفاده می‌شوند.

از لحاظ تاریخی، بی‌اس‌دی به عنوان شاخه‌ای از یونیکس در نظر گرفته می‌شود. چون کدهای اولیه بی‌اس‌دی از کدهای اصلی یونیکس سرچشمه گرفته‌اند و به همراه سیستم‌عامل اصلی یونیکس ای‌تی‌اندتی طراحی شده است.

اولین یونیکس‌هایی که از آزمایشگاه‌های بل توزیع شدند، شامل کد منبع سیستم‌عامل بودند و به این ترتیب محققان دانشگاهی می‌توانستند یونیکس را تغییر و توسعه دهند. اولین سیستم یونیکس در دانشگاه برکلی در سال ۱۹۷۴ بر روی یک پی‌دی‌پی-۱۱ نصب شد و یک دپارتمان علوم رایانه از آن برای انجام کارهای تحقیقاتی استفاده می‌کرد. در سال ۱۹۷۷، بیل جوی یک دانشجوی فارغ‌التحصیل در برکلی، شروع به کامپایل کردن اولین توزیع نرم‌افزار برکلی (۱بی‌اس‌دی) کرد که در ۹ مارس ۱۹۷۸ منتشر شد. ۱بی‌اس‌دی در جای خودش بیشتر یک افزونه برای نسخه ۶ یونیکس بود تا یک سیستم‌عامل کامل. اجزای اصلی آن یک کامپایلر پاسکال و یک ویرایشگر خطی به نام اکس بود.

دومین توزیع نرم‌افزار برکلی (2BSD) در می ۱۹۷۹ منتشر شد که دربرگیرنده نسخه‌های بروز شده نرم‌افزارهای ۱بی‌اس‌دی بود و همچنین جوی دو برنامه جدید نوشته بود که تا به امروز هم در سیستم‌های یونیکس وجود دارند. یکی ویرایشگر وی‌آی که نسخه بصری از اکس بود و دیگری هم پوسته سی شل.

نسخه‌های VAX[ویرایش]

در سال ۱۹۷۸ یک کامپیوتر VAX در برکلی نصب شد. بالافاصله یونیکس بر روی آن پورت شد و این پورت یونیکس/۳۲وی نام گرفت. اما این پورت توانایی استفاده از قابلیت‌های حافظه مجازی کامپیوتر VAX را نداشت. قسمت‌های زیادی از هسته ۳۲وی توسط دانشجویان برکلی بازنویسی شد تا این کمبود حافظه مجازی جبران شود و ۳۲وی بتواند از قابلیت حافظه مجازی برخوردار شود. در سال ۱۹۷۹، یک سیستم‌عامل کامل با نام ۳بی‌اس‌دی عرضه شد که این سیستم‌عامل همان هسته جدید نوشته شده توسط دانشجویان برکلی، پورت برنامه‌های ۲بی‌اس‌دی بر روی VAX و تعدادی برنامه جدید بود. ۳بی‌اس‌دی همچنین با نام‌های Virtual VAX/UNIX یا VMUNIX (به دلیل قابلیت حافظه مجازی) هم شناخته می‌شد. به همین دلیل بود که هسته سیستم‌عامل‌های بی‌اس‌دی به صورت سنتی در مسیر ‎/vmunix قرار داشت. (تا نسخه ۴/۴بی‌اس‌دی).

موفقیت ۳بی‌اس‌دی باعث جلب توجه دارپا شد و دارپا گروه تحقیقاتی سیستم‌های کامپیوتری (CSRG) را بوجود آورد تا یک سیستم یونیکس برای تحقیقات آینده دارپا در پروژه وی‌ال‌اس‌آی توسعه دهند. گروه CSRG نسخه ۴بی‌اس‌دی را عرضه کرد که بهینه سازی‌های زیادی را در ۳بی‌اس‌دی بوجود آورده بود و در اکتبر ۱۹۸۰ عرضه شد.

۴/۳بی‌اس‌دی[ویرایش]

۴.۳بی‌اس‌دی در ژوئن ۱۹۸۶ منتشر شد.

نت/۲ و مسائل قانونی[ویرایش]

بعد از نت/۱، یکی از توسعه‌دهندگان بی‌اس‌دی به نام کیث باستیک پیشنهاد کرد که بخش‌های غیر ای‌تی‌اندتی بیشتری تحت همان پروانه نت/۱ منتشر شود. برای رسیدن به این هدف، او پروژه‌ای را شروع کرد تا بیشتر برنامه‌های استاندارد یونیکس را مجدداً و بدون استفاده از کدهای AT&T پیاده‌سازی کند. به عنوان مثال، ویرایشگر متن وی‌آی که بر اساس نسخه یونیکسی اد بود، به صورت مجدد پیاده‌سازی شد و نام این پیاده‌سازی جدید ان‌وی‌آی (وی‌آی جدید) نام گرفت. در طول ۱۸ ماه، تمام ابزارهایی که متعلق به AT&T بودند بازنویسی شدند و از AT&T تنها تعداد کمی فایل در هسته باقی‌مانده بود. این فایل‌ها هم از هسته پاک شدند و نتیجه کار در ژوئن ۱۹۹۱ با نام نت/۲ عرضه شد که تقریباً یک سیستم‌عامل کامل بود که به صورت آزاد منتشر می‌شد.

کمی بعد نت/۲ توسط دو نفر و به صورت مجزا برای معماری اینتل ۸۰۳۸۶ پورت شد. یکی ۳۸۶بی‌اس‌دی بود که توسط ویلیام ژولیتز و دیگری یک نسخه انحصاری به نام بی‌اس‌دی/۳۸۶ بود که توسط BSDi برای این معماری پورت شده بودند. خود ۳۸۶بی‌اس‌دی عمر کمی داشت. اما نقش تاریخی بزرگی ایفا کرد و پایه و اساس سیستم‌عامل‌های فری‌بی‌اس‌دی و نت‌بی‌اس‌دی شد که این دو پروژه کمی بعد از ۳۸۶بی‌اس‌دی و از روی پچ‌کیت‌های غیر رسمی آن بوجود آمده بودند.

فری‌بی‌اس‌دی[ویرایش]

نوشتار اصلی: فری‌بی‌اس‌دی

فری‌بی‌اس‌دی در سال ۱۹۹۳به وسیله دیوید گرینمن از وصله‌های ۳۸۶بی‌اس‌دی برنامه‌ریزی شد و از آن زمان تا کنون به عنوان یک سیستم‌عامل همه کاره به کار می‌رود. فری‌بی‌اس‌دی بانظر به بیست سال آزمودگی در شبکه یک سیستم‌عامل بسیار پرتوان و رشدیافته در شبکه است.

  • در گسترش فری‌بی‌اس‌دی تاکید بر کارایی خوب، کاربرپسندی، و استفاده آسان است.
  • درعمل فری‌بی‌اس‌دی پرکاربردترین سیستم‌عامل از خانواده بی‌اس‌دی است و برای نمونه هم اکنون بیش از دو میلیون سرور در دنیا از این سیستم‌عامل استفاده می‌کنند.[نیازمند منبع] که برای نمونه می‌توان یاهو! و بنیاد نرم‌افزار آپاچی را نام برد.
  • هم اکنون فری‌بی‌اس‌دی حدوداً ۵۰۰ کامیتر دارد که می‌توانند هر زمان که بخواهند هر تغییری روی این سیستم‌عامل انجام دهند و هزاران برنامه نویس در دنیا برای آن برنامه سازی می‌کنند. گزینش کارگزاران (Commiters) به‌وسیله گروه هسته که هر دو سال از بین کارگزاران گزیده می‌شوند انجام می‌شود.

نت‌بی‌اس‌دی[ویرایش]

نوشتار اصلی: نت‌بی‌اس‌دی

نت‌بی‌اس‌دی در سال ۱۹۹۳ توسط عده‌ای از کاربران ۳۸۶بی‌اس‌دی پایه گذاری شد. این سیستم‌عامل هدف اصلی خود را بر روی پرتابل بودن گذارده و تا کنون به ۵۷ سکوی مختلف پورت شده است.

اوپن‌بی‌اس‌دی[ویرایش]

نوشتار اصلی: اوپن‌بی‌اس‌دی

اوپن‌بی‌اس‌دی یکی دیگر از نوادگان بی‌اس‌دی یونیکس و در اصل انشعابی از نت‌بی‌اس‌دی به حساب می‌آید. این سیستم‌عامل در سال ۱۹۹۵ توسط تئو درات منشعب شد و تمرکز اصلی خود را بر روی امنیت گذاشته و ویژگی‌ها و تکنولوژی‌های امنیتی زیادی را به دنیا معرفی کرده است. مانند فایروال پی‌اف، پروتکل آدرس افزونگی مشترک و ...

پی‌سی-بی‌اس‌دی[ویرایش]

نوشتار اصلی: پی‌سی-بی‌اس‌دی

یک سیستم‌عامل با دسکتاپ گرافیکی بر پایه فری‌بی‌اس‌دی می‌باشد که هدفش کاربران تازه کار است.

منابع[ویرایش]

مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا، «Berkeley Software Distribution»، ویکی‌پدیای انگلیسی، دانشنامهٔ آزاد.

جستارهای وابسته[ویرایش]

جستجو در ویکی‌انبار در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ بی‌اس‌دی موجود است.