تمشک

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
(تغییرمسیر از تمشک سیاه)
پرش به: ناوبری، جستجو
تمشک
طبقه‌بندی علمی
فرمانرو: گیاهان
(طبقه‌بندی‌نشده): گیاهان گلدار
(طبقه‌بندی‌نشده): دولپه‌ای‌های نو
(طبقه‌بندی‌نشده): رزیدها
راسته: گل‌سرخ‌سانان
تیره: گلسرخیان
سرده: تمشک (سرده)
انبوه بوته‌های تمشک در مراتع اراضی‌ روستای عباس‌آباد منطقه ارسباران.
شکوفه‌های تمشک.

تمشک (Blackberry) درختچه‌ای است از تیره گل سرخیان که به حالت وحشی در نقاطی مانند گیلان و مازندران و آذربایجان رشد میکند. در گیلان و مازندران به این گیاه تمش، ولش، بولوش و بوروش و در آذربایجان بؤیورتکن می‌گویند. تمشک ساقه‌های تیغ‌دار دارد وبرگهای متناوب و گوشواره‌دارش شامل ۳ تا ۵ برگچه است. این درختچه‌ در کنار جاده‌ها و مزارع و جنگل‌ها به صورت انبوه می‌روید [۱]

رشد و آناتومی[ویرایش]

تمشک بوته‌ای است با ریشه‌های همیشگی‌ که هر دور سال یکبار از آن ساقه‌های جدید رشد میکند.[۲] هر ساقه جدید، در سال اول به اندازه ۳-۶ متر در روی زمین یا، ترجیحا، روی شاخه‌های یک درخت حامل رشد میکند. در روی ساقه برگهای بزرگ شامل پنج یا هفت برگچه پدید می‌آیند. در ساله دوم، طول ساقه اضافه نمیشود ولی شاخک‌های جانبی شکوفه ده بر آن ایجاد می‌شوند.[۲] بر روی ساقه‌های یک ساله و دو ساله تعداد زیادی خار‌های خمیده و تیز وجود دارند. اخیرا نوعی تمشک پرورشی بی‌ خار تولید شده اند. تمشک به کیفیّت خاک حساس نیست و در انواع مختلف زمین‌ها رشد میکند.[۳][۴] بوته‌ها در اواخر بهار و اوایل تابستان به شکوفه می‌‌نشینند. قطر هر شکوفه ۲-۳ سانتیمتر است.[۲] گرده افشانی کافی‌ توسط حشرات، مخصوصا زنبور عسل، برای ثمر بخشی شکوفه‌ها لازم است.[۵]

استفاده ها[ویرایش]

میوه نرم تمشک در تهیه دسر، مربا، ژله بیدانه، و شراب استفاده میشود.

کشت پرورشی[ویرایش]

تمشک در فرهنگ عامه[ویرایش]

بر طبق یک اعتقاد عامیانه در انگلیس، بعد از بیستم مهر ماه نباید تمشک را چید چرا که روح شیطان در آن دخول میکند. ظاهرا، این توصیه بخاطر کپک زدگی تمشک در هوای مرطوب تر پاییزی وضع شده است. [۶][۷]

منابع[ویرایش]

  1. http://www.loghatnaameh.org/dehkhodaworddetail-dbfd102259db42a7ba6f3bd1a2989585-fa.html
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ ۲٫۲ Gerard Krewer, Marco Fonseca, Phil Brannen, Dan Horton, 2004. Home Garden:Raspberries, Blackberries Cooperative Extension Service/The University of Georgia College of Agricultural and Environmental Sciences
  3. Blamey, M. & Grey-Wilson, C. (1989). Flora of Britain and Northern Europe. ISBN 0-340-40170-2.
  4. Huxley, A., ed. (1992). New RHS Dictionary of Gardening. Macmillan ISBN 0-333-47494-5.
  5. David L. Green 1996-2010. The Pollination Home Page
  6. Historic-UK.com Michaelmas Facts
  7. Black Country Bugle - Michaelmas History and Traditions
جستجو در ویکی‌انبار در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ تمشک موجود است.