تاج‌الملوک آیرملو

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
(تغییرمسیر از تاج‌الملوک)
پرش به: ناوبری، جستجو
تاج‌الملوک تغییرمسیر به این صفحه است. برای دیگر کاربردها، تاج‌الملوک (ابهام‌زدایی) را ببینید.
تاج‌الملوک آیرملو
ملکهٔ ایران
تاج‌الملوک.jpg
نام کامل نیم‌تاج خانم
لقب(ها) ملکهٔ مادر
زادروز ۲۷ اسفند ۱۲۷۴
زادگاه باکو، Flag of Russia.svg امپراتوری روسیه
مرگ ۱۹ اسفند ۱۳۶۰ (۸۶ سال)
محل مرگ آکاپولکو، Flag of Mexico.svg مکزیک
همسر رضاشاه
پدر تیمورخان آیرملو
فرزندان محمدرضا
اشرف، شمس،
علیرضا پهلوی
دین اسلام

تاج‌الملوک آیرُملو (۲۷ اسفند ۱۲۷۴ در باکو - ۱۹ اسفند ۱۳۶۰ در آکاپولکو) معروف به «ملکه مادر»، ملکهٔ ایران در دوره پهلوی بود. او دومین همسر رضاشاه و مادر محمدرضا پهلوی بود.

زندگی نامه[ویرایش]

از راست: اشرف پهلوی، شهناز پهلوی، تاج‌الملوک، محمدرضا پهلوی و فرح دیبا در مراسم نامزدی محمدرضا و فرح پهلوی

نیم‌تاج خانم یا تاج‌الملوک دختر یاور (سرگرد) تیمورخان آیرملو و از خوانین بزرگ سوادکوه مازندران و از سران قزاق بود. وی در سال ۱۲۹۵ خورشیدی به عقد رضاخان میرپنج درآمد. تاج‌الملوک مادر محمدرضا و اشرف است. وی پس از پادشاهی رضاشاه پهلوی، «ملکه مادر» لقب گرفت.

ازدواج با رضاخان[ویرایش]

او زمانی که هنوز رضاشاه افسر آتریاد قزاق بود، با وی ازدواج کرد. رضاخان برای تشکیل خانواده خود در محله سنگلج خانه‌ای اجاره نمود و ظرف مدت ۵ سال صاحب چهار فرزند (دو دختر و دو پسر) شد. این چهار فرزند شمس پهلوی، محمدرضا (محمدرضاشاه پهلویاشرف پهلوی و علیرضا پهلوی نام دارند. تاج‌الملوک پس از به سلطنت رسیدن رضاشاه پهلوی، به علت اینکه مادر ولیعهد محسوب می‌شد از اعتبار و نفوذ ویژه‌ای برخوردار شد که آن را در دوران سلطنت پسرش نیز حفظ کرد.

سکه یادبود روز مادر، با نقش نیمرخ رضاشاه پهلوی و ملکه مادر، سال 1355 [۱]

در دوران پادشاهی[ویرایش]

تاج‌الملوک در دوران پادشاهی رضاشاه یک بانوی درباری و ملکه ایران بود و اجازه دخالت در مسائل سیاسی را نداشت و تنها در امور مالی فعالیت می‌کرد. وی در سال ۱۳۱۲ برای دیدار ولیعهد جوان محمدرضا شاه سفرهایی به آلمان، سوئیس و فرانسه داشت.[نیازمند منبع]

به دستور محمدرضاشاه، کاخی در منطقه مازوپشته زوات در جنوب غرب شهر چالوس برای سکونت و استراحت وی تحت مدیریت اسدالله علم ساخته شد. مادر محمدرضاشاه حدود یک ماه در سال به ویژه زمانی که پسرش در کاخ رامسر به سر می برد در این کاخ زندگی می کرد. این کاخ به کاخ مادر مشهور است.

تاج‌الملوک همچنین در روستای مردآباد کرج ویلایی ساخت و این روستا را شاهدشت (ماهدشت امروزی) نامید. این ویلا امروزه ساختمان شهرداری ماهدشت است.[نیازمند منبع] تاج‌الملوک آیرملو در زمان انقلاب ۱۳۵۷ به ویلای خود در آمریکا هجرت کرد و همراه فرزندش شمس در آن‌جا ساکن شد.[نیازمند منبع]


مرگ[ویرایش]

تاج‌الملوک در روز ۱۰ اسفند ۱۳۶۰ در آکاپولکوی مکزیک بر اثر کهولت درگذشت و به خاک سپرده شد.[۲]

منابع[ویرایش]

  1. بانک اطلاعاتی سکه و مدال ایران، بازدید: 28 نوامبر 2011.
  2. geneall، بازدید: اکتبر ۲۰۰۸.