بومادران

فارسی

español

بومادران طبقه‌بندی علمی فرمانرو: گیاهان دسته: گیاهان گلدار رده: دولپه‌ای‌ها راسته: گل مینا تیره: گل‌ستاره‌ای‌ها سرده: بومادران‌ها گونه: A. millefolium نام علمی Achillea millefolium لینه بومادران گیاهی است از تیره گل‌ستاره‌ای‌ها (کاسنیان) از سردهٔ بومادران‌ها (Achillea). تاریخچه نام لاتین این گیاه برگرفته از نام آشیل، قهرمان افسانه‌ای یونان است. گفته می‌شود در دوران نبردهای تروآ (حدود ۱۲۰۰ سال قبل از میلاد) از بومادران برای درمان زخم و جلوگیری از خونریزی و عفونت استفاده می‌شد. ضمناً این گیاه در دورة ساکسون‌ها برای دفع چشم بد به کار می‌رفت و نیز در مراسم سحر و جادو هم از آن استفاده می‌شد. نام مرسوم آن یعنی «خون دماغ» کاربرد سنتی بند آورنده خونریزی آن را بیان می‌کند. ویژگی‌های گیاه‌شناسی گیاهی است پایا، به ارتفاع ۲۰ تا ۹۰ سانتیمتر و حتی بیشتر که برگ‌هایی بدون دمبرگ، دراز و پوشیده از کرک دارد که دارای بریدگی‌های زیاد و باریکی است. گل‌های سفید رنگ آن به صورت کاپیتول کوچک و مجتمع، گل آذین دیهیم در قسمت انتهایی ساقه قرار گرفته‌اند. کاپیتول‌های کوچک و متعدد آن به طول ۴ تا ۸ میلی متر و به عرض ۲ تا ۵ میلی متر می‌باشد و در هر کاپیتول آن، دو نوع گل، یکی زبانه‌ای و سفید رنگ، واقع در حاشیه گل آذین و دیگری لوله‌ای و واقع در ناحیة وسط، دیده می‌شود. همه قسمت‌های گیاه دارای بوی نافذ و تلخ مزه‌است. بومادران گونه millefolium دارای گل‌های سفید رنگ می‌باشد ولی گونه santolina از نظر اندازه، گیاهی کوچک تر و دارای گل‌هایی به رنگ زرد با بویی معطر و نافذ است. خودگیاه بومادران ساقه ای به ارتفاع 10-35سانتیمتردارد.گونه های دیگرآن برحسب نوع ومحل روییش ارتفاعی به اندازه ی 10-80 و15-55 و15-40 دارند خرده نگاری گرد بومادران به رنگ سبز روشن با بوی معطر و مخصوص و طعم تلخ بوده و در زیر میکروسکوپ شامل قسمت‌های زیر است: تارهای غیرترشحی که اختصاصی است، بخشی از فیبرهای ساقه، بخشی از گلبرگ با پارانشیم کنگره‌ای، بخشی از میلة پرچم و دانه گردة به شکل کروی و خاردار. Assay تعیین مقدار اسانس: ۳۰ g اندام هوایی گیاه را با۵۰۰ mL آب داخل بالنی با حجم mL ۱۰۰۰ ریخته و با سرعتmL ۳-۴ در دقیقه، به مدت ۴ ساعت تقطیر کرده و با حلال گزیلن تعیین مقدار می‌شود. میزان خاکستر تام: حداکثر ۱۰٪ میزان خاکستر تام نامحلول در HCl: حداکثر ۲٫۵٪ میزان رطوبت: در اثر خشک کردنg ۰٫۵ پودر گیاه در oven با دمای Cﹾ۱۰۵- ۱۰۰ به مدت ۲ ساعت، بیش از ۱۲٪ ورن کاهش نیابد. محل رویش و زمان جمع آوری بومادران علف هرز مزارع است و به صورت خودرو در دشت‌ها و کنار جاده‌ها و نواحی کوهستانی اروپا و در مناطقی از شمال ایران و ارتفاعات البرز می‌روید. زمان گلدهی گیاه از اواخر اردیبهشت تا پایان تیرماه و بهترین زمان برداشت نیمه اول تیرماه است. بومادران در گویش شمال خراسان و آذربایجان[نیازمند منبع] ساریگل نام دارد. بومادران ازتیره ی کاسنی واز تیره مرکبیان است انواع مختلفی دارد که درکتاب فلور ایلام موجودوثبت شده میباشد این گیاه در استان ایلام به وفوریافت میشود بخش مورد استفاده سرشاخه‌های گلدار گیاه و عصاره روغنی حاصل از گل. فراورده‌ها اشکال موجود: کپسول، عصاره، پودر، چای، تنتور، لوسیون، baths داروی موجود در بازار: یکی از اجزای متشکله پودر شیرینوش از شرکت گل دارو و از اجزای دهانشویه پرسیکا از شرکت پورسینا می‌باشد . خواص درمانی گل: درمان مشکلات سیستم تنفسی: ضد حساسیت، قابض مخاط، ضد احتقان، خلط آور، عصاره روغنی (حاصل عصاره گیری از گل): ضد التهاب و ضد اسپاسم، مرطوب کننده پوست، پاک کننده آرایشی، ضد شوره سر، محرک رشد مو، التیام دهنده موضعی ( کاربرد در ساخت شامپوها ) برگ: محرک انعقاد خون، التیام دهنده زخم و جراحات. جویدن برگ تازة آن برای دندان درد توصیه می‌شود. بخش‌های هوایی: درمان مشکلات سیستم گوارشی : آرام بخش دردهای معدی، محرک گوارشی، مقوی معده، ضد نفخ، ملین، صفرا آور، برطرف کننده بی اشتهایی، رفع کننده بواسیر، درمان مشکلات سیستم ادراری- تناسلی : ضد عفونی کننده مجاری ادراری، ادرار آور، قاعده آور، منظم کننده قاعدگی، کاهش دهنده خونروی ماهیانه و کاهش درد، درمان مشکلات سیستم قلبی-عروقی: تونیک خونی، محرک گردش خون، شل کننده عروق محیطی، کاهنده پر فشاری خون، ضد ترومبوز مغزی و شریانی، تقویت کننده رگ‌های واریسی، معرق و تب بر، ضد ویروس، ضد باکتری، ضد کرم، پشه کش، حشره کش، شستشو دهنده و ضد عفونی کننده، درمان اگزما و سایر مشکلات پوستی، ضد درد و مسکن ترکیب با گیاهان دارویی دیگر بذر کرفس: افزایش دفع اسید اوریک و درمان نقرس آقطی و نعناع: مفید برای سرماخوردگی و آنفلوآنزا زیژفول یا بداغ برفی: درمان فشار خون بالا افشرهٔ دم اسب و بارهنگ نیزه‌ای: درمان شکنندگی مویرگ‌ها سپرک و دم شیر : درمان PMS و قاعدگی دردناک طریقه و مقدار مصرف ۴-۲ گرم از سرشاخه‌های گلدار را با حدود یک لیوان آب به مدت ۱۰ دقیقه جوشانده و صاف کرده و پس از سرد شدن، یک تا سه بار در روز میل شود (با نبات یا عسل). عوارض جانبی بومادران جزو گیاهان با حداقل عوارض جانبی است و در دوز مصرفی سر شاخه‌های گلدار به صورت دم کرده، عوارض جانبی آن نادر است ولی با این حال عوارض زیر را به آن نسبت داده‌اند: خواب آلودگی، سداسیون، تهوع، استفراغ، بی اشتهایی، حساسیت به نور (مصرف دراز مدت)، درماتیت تماسی (به احتمال قوی در اثر گوایانولید پراکسیدها از جمله آلفا- پروکسی آشی فولید) موارد احتیاط و منع مصرف حاملگی (محرک انقباض رحم است)، شیردهی، کودکان زیر دو سال، حساسیت به بومادران و سایر اعضای خانوادهٔ Compositae از مصرف این دارو در ناحیهٔ اطراف و داخل چشم خودداری شود. تداخلات دارویی با آنتی اسیدها، H2 Blockers، مهارکننده‌های پمپ پروتون ← کاهش اثرات داروها با آنتی کواگولانت‌ها و ضد پلاکت‌ها (هپارین، وارفارین، سالیسیلات) ← افزایش ریسک خونریزی با داروهای ضد فشار خون ← کاهش بیش از حد فشار خون با مضعف‌های CNS (مسکن- خواب آورها، الکل، opiateها، باربیتورات‌ها) ← over sedation با املاح آهن ← کاهش جذب املاح ◄مصرف با فاصلهٔ ۲ ساعته از هم بخش‌های داروئی سرشاخه‌های گل دار برگ گل بومادران جهت دفع کرمهای معده و روده بسیار مفید می‌باشد.منع مصرف برای اشخاصی که دارای حساسیت‌های فصلی می‌باشند وجود دارد.جهت بهبود سوءهاضمه و دیگر موارد گوارشی مفید است.مقدار مصرف برای اشخاص بالغ روزانه ۲۵ گرم بیشتر توصیه نمی‌شود. ترکیب‌های شیمیائی روغن‌های فرار: کامازولن، کامفر و ... سزکویی ترپن: لاکتون آکیلئین خواص درمانی ضد التهاب، ضد تب، ضد اسپاسم، آرام بخش دردهای معدی، محرک گوارشی، مقوی معده، ضد نفخ، ملین، صفرا آور، برطرف کننده بی اشتهایی، ضد میکروب قوی، ضد ویروس، ضد باکتری، ضد کرم، شستشو دهنده و ضد عفونی کننده، ضد عفونی کننده مجاری ادراری، ادرار آور، معرق، ضد درد و مسکن، قابض مخاط، ضد حساسیت، ضد احتقان، خلط آور، شل کننده عروق محیطی، کاهنده پر فشاری خون، ضد ترومبوز مغزی و شریانی، تقویت رگ‌های واریسی، التیام دهنده زخم و جراحات، بند آورنده خونریزی، قاعده آور، منظم کننده قاعدگی، کاهش دهنده خونروی ماهیانه و کاهش درد، رفع کننده بواسیر، ضد شوره سر، مرطوب کننده پوست. منابع به نقل از کتاب داروهای گیاهی رسمی ایران فارماکوپه گیاهی ایران در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ بومادران موجود است.

Milenrama Achillea millefolium Clasificación científica Reino: Plantae División: Magnoliophyta Clase: Magnoliopsida Subclase: Asteridae Orden: Asterales Familia: Asteraceae Subfamilia: Asteroideae Tribu: Anthemideae Género: Achillea Especie: Achilea millefolium Nombre binomial Achilea millefolium L., 1753 Subespecies Achillea millefolium var. fulva B.Boivin A. millefolium var. litoralis Ehrend. ex Nobs A. millefolium var. manshurica Kitam. A. millefolium var. maritima Jeps. A. millefolium var. megacephala B.Boivin A. millefolium var. occidentalis DC. A. millefolium var. pallidotegula B.Boivin A. millefolium var. parviligula B.Boivin A. millefolium var. parvula B.Boivin A. millefolium var. russeolata B.Boivin Achillea millefolium es una especie herbácea perteneciente a la familia de las Compuestas (Asteraceae) Descripción Esta planta, pertenece a la familia de las Asteráceas, es herbácea, rizomatosa del que pueden salir uno o varios tallos pero todos erectos y es difícil verla ramificada. Las flores diminutas se juntan en lo que denominamos capítulos con cinco lígulas, que más o menos compactos da la sensación de ser una única flor. No todos los capítulos son heterógamos, esto es, no todas las flores son hermafroditas o tienen los dos sexos, sino que van acompañadas de otras que son unisexuales o de un único sexo. Todos los capítulos radiales forman el corimbo. En la primera foto de la izquierda se aprecian tanto las flores como las lígulas, se puede apreciar, aunque ésta no mide más de 3 o 4 mm, que son tridentadas o acabadas en forma de tres dientes. Las flores diminutas del centro son flosculosas, de corola con cinco pétalos y actinomorfas. La tercera foto muestra en detalle el involucro o cubierta que envuelve al receptáculo en el que se aprecian las brácteas en forma lanceolada y un poco ovada que lo envuelve (esa especie de escamas que rodea a las flores). Este tipo de involucro se denomina involucro plurifloro al rodear a varias flores. El fruto de la Achillea millefolium es un aquenio y carece de vilanos. Esta planta mielícola se distingue de sus hermanas principalmente en sus hojas que llegan a medir hasta 15 cm de largo y centímetro y medio de ancho. Como se puede apreciar en la cuarta fotografía, las hojas se dividen en segmentos muy pronunciados que llegan prácticamente al nervio central de la hoja, estos segmentos a su vez, vuelven a dividirse. El tallo es tomentoso o con pequeños pelos enmarañados, finos y delgados que le da una sensación de terciopelo, en las hojas también se aprecian pero menos espesos. Hojas y tallo. Detalle del corimbo. Detalle del capítulo. Receptáculo. Aquenios. Distribución y hábitat Probablemente procede de Eurasia. Habita principalmente en Asia y la zona mediterránea de Europa, aunque es menos abundante e incluso inexistente en regiones como Andalucía y el sur de Portugal. Habita también otros sitios en América a causa de la dispersión accidental que han hecho los humanos. Crece en prados incultos, al borde de caminos o arroyos; lugares húmedos Ecología De forma natural, la milenrama crece en zonas no demasiado secas y bien drenadas. Se puede encontrar en pastos, en campos cultivados o no y a menudo junto a las carreteras, en laderas de montaña y en zonas boscosas. Se puede encontrar entre los 0 y 2.400 m de altitud, aunque prefiere altitudes inferiores a los 1.500 m. A partir de los 1.000 m hacia arriba tiene un porte más pequeño y más fragancia. Aunque es una planta muy tolerante a cualquier tipo de clima, requiere unas condiciones templadas o templadas-frías. Resiste bien las heladas (hasta -15 °C) y a la sequía. Normalmente quiere condiciones de pleno sol. En cuanto al tipo de suelo, en general se puede decir que se adapta bien a todo tipo de suelos (ácidos o básicos, calizos, secos), siempre que estén bien drenados ya que no resiste el encharcamiento. Por lo tanto, prefiere suelos arenosos y frescos antes que suelos arcillosos y compactos. Crece bien en suelos pobres. Historia Identificada en un yacimiento de restos de Neanderthal, podría haber formado parte de una primitiva farmacología de esta cultura. Los griegos le dieron el nombre de aquilea por Aquiles, famoso por su invulnerabilidad a las heridas, que según una leyenda curó con ella a su amigo Télefo. Los guerreros la llevaban como un remedio casi milagroso en sus mochilas, por lo que fue también conocida como hierba de los soldados. Usos en jardinería Las plantas del género Achillea es muy utilizado en jardinería tanto por sus flores como por su olor. Especialmente utilizado en arriates con buena resistencia a los suelos pobres. Soportan bien la sequía. Propiedades Usos en farmacia Dioscórides comenta: «Es muy útil esta hierba contra las efusiones de sangre, contra las llagas recientes, antiguas y efistoladas». En bótica popular se usan las cabezas florales o corimbos en infusión para lavar las heridas externamente. Se cree que la milenrama es una planta poderosa para la magia alquímica. De ahí que en la antigüedad fuera de las hierbas más apreciadas por las brujas y hechiceras. Al no producir sueño ni disminuir las facultades, resulta muy aconsejable para todas las situaciones que impliquen tensión, pero que requieren una mente despejada y en plena forma, como ante un examen, una prueba o una entrevista de trabajo o en cualquier ocasión en que nos encontremos ante alguien que logre ponernos nerviosos. Modo de empleo Tisana: preparar una infusión de dos cucharadas de flores por taza de agua. Tomar dos o tres infusiones al día. Principios activos Contiene aceite esencial (0,3-1%): azulenos (20-50%), alfa y beta-pineno, cariofileno; polifenoles: flavonoides (luteolina, apigenina), ácido cafeico, lactonas sesquiterpénicas (leucodina, deacetilmatricina, milefina, dihidropartenólido), aquileína (betonicina), trazas de heterósidos cianogénicos (prunasósido). Otras fuentes analizan: Aquileína (glucósidos), colina, ácido valeriánico, ácido fórmico, alcohol metílico, esencia compuesta por limoneno, pireno, tuyón, borneol, cineol, azuleno, tanino, fitosferina, resinas. Indicaciones El azuleno le da propiedades como antiinflamatorio. Las lactonas sesquiterpénicas refuerzan esta acción y son responsables del efecto aperitivo, eupéptico, colerético, hipoglucemiante suave y antimicrobiano. Los taninos, aunque presentes en baja proporción, tienen un efecto hemostático, cicatrizante. Los flavonoides, y sus heterósidos le dan propiedades de antiespasmódico. Se le atribuye, además, una actividad como diurético y antipirético. Las hojas son más astringentes que las flores. Indicado para anorexia no nerviosa, inapetencia, gastritis, dispepsias hiposecretoras y sus síntomas asociados (sensación de plenitud gástrica, aerofagia, flatulencia); espasmos digestivos, náuseas, vómitos; dispepsias, discinesias y litiasis biliares; colelitiasis, disquinesias hepatobiliares, colecistitis, flebitis, varices, hemorroides. Coadyuvante en el tratamiento de la diabetes. Dismenorrea, síndrome premenstrual y espasmo uterino. En uso tópico: heridas, úlceras dérmicas, quemaduras, hemorroides. Taxonomía Achillea millefolium fue descrita por Carlos Linneo y publicado en Species Plantarum 2: 899. 1753. Sinonimia Achillea albida Willd. Achillea alpicola (Rydb.) Rydb. Achillea ambigua Boiss. Achillea ambigua Pollini Achillea anethifolia Fisch. ex Herder Achillea angustissima Rydb. Achillea arenicola A.Heller Achillea bicolor Wender. Achillea californica Pollard Achillea ceretanica Sennen Achillea compacta Lam. Achillea coronopifolia Willd. Achillea crassifolia Colla Achillea cristata Hort. ex DC. Achillea cuspidata Wall. Achillea dentifera Rchb. Achillea eradiata Piper Achillea fusca Rydb. Achillea gigantea Pollard Achillea gracilis Raf. Achillea haenkeana Tausch Achillea intermedia Schleich. Achillea lanata Lam. Achillea lanulosa Nutt. Achillea laxiflora A.Nelson Achillea laxiflora Pollard & Cockerell Achillea magna All. Achillea magna L. Achillea magna Haenke Achillea marginata Turcz. ex Ledeb. Achillea megacephala Raup Achillea millefolilium E.Mey. Achillea nabelekii Heimerl Achillea nigrescens (E.Mey.) Rydb. Achillea occidentalis (DC.) Raf. ex Rydb. Achillea ochroleuca Eichw. Achillea ossica K.Koch Achillea pacifica Rydb. Achillea palmeri Rydb. Achillea pannonica Scheele Achillea pannonica f. laxa Dabrowska Achillea pecten-veneris Pollard Achillea pratensis Saukel & R.Länger Achillea pseudotanitifolia Wierzb. ex Rchb. Achillea puberula Rydb. Achillea pumila Schur Achillea rosea Desf. Achillea seidlii J.Presl & C.Presl Achillea setacea Schwein. Achillea sordida (W.D.J.Koch) Dalla Torre & Sarnth. Achillea subalpina Greene Achillea subhirsuta Gilib. Achillea submillefolium Klokov & Krytzka Achillea sylvatica Becker Achillea tanacetifolia Mill. Achillea tenuifolia Salisb. Achillea tenuifolia var. albicaulis (C.A.Mey.) Trautv. Achillea tenuis Schur Achillea tomentosa Pursh Achillea virgata Hort. ex DC. Achillios millefoliatus St.-Lag. Alitubus millefolium (L.) Dulac Alitubus tomentosus Dulac Chamaemelum millefolium (L.) E.H.L.Krause Chamaemelum tanacetifolium (All.) E.H.L.Krause Chamaemelum tomentosum (L.) E.H.L.Krause Nombre común Se la conoce como milenrama y también como cientoenrama, maquilea, espuma de la leche, hierba del carpintero, hierba de Aquiles, colchón de pobre, milefolio. Castellano: abrofia, ajoporro, altarreina, aquilea, artemisa bastarda, balsamina, cañimana, camomila de la sierra, camomila de monte, celestina, cientoenrama, filigrana, flor de la pluma, flor de pujo, flor del soldado, flores mil, hierba de Aquiles, hierba de las cortadas, hierba de las cortaduras, hierba de las heridas, hierba del golpe, hierba del militar, hierba de los carpinteros, hierba del soldado, hierba de San Juan, hierba meona, hinojo, manzanilla, manzanilla del Moncayo, manzanilla romana, meona, milefolio, milefolio vulgar, milenrama, milflores, milfolio, milhojas, milhojas de España, milifolio, milinrama, milinraya, milramas, milrayas, milrosas, paraguas, pelo de burro, perejil bravío, rabo de gato, siempreverde, triaca, yerba de Aquiles, yerba de las heridas, yerba del golpe, yerba del riñón, yerba meona. Bibliografía Diccionario ilustrado de los nombres vernáculos de las plantas en España, Andrés Ceballos Jiménez. I.C.O.N.A. 1986 Davidse, G., M. Sousa-Peña, S. Knapp & F. Chiang Cabrera. (editores generales) 2012. Asteraceae. Fl. Mesoamer. 5(2): ined. Dillon, M. O. 1981. Family Compositae: Part II. Tribe Anthemideae. Flora of Peru. Fieldiana, Bot., n.s. 7: 1–21. Fernald, M. 1950. Manual (ed. 8) i–lxiv, 1–1632. American Book Co., New York. Flora of China Editorial Committee. 1988-2013. Fl. China Unpaginated. Science Press & Missouri Botanical Garden Press, Beijing & St. Louis. Flora of North America Editorial Committee, e. 2006. Magnoliophyta: Asteridae, part 6: Asteraceae, part 1. 19: i–xxiv. In Fl. N. Amer.. Oxford University Press, New York. Gibbs Russell, G. E., W. G. Welman, E. Reitief, K. L. Immelman, G. Germishuizen, B. J. Pienaar, M. v. Wyk & A. Nicholas. 1987. List of species of southern African plants. Mem. Bot. Surv. S. Africa 2(1–2): 1–152(pt. 1), 1–270(pt. 2). Gleason, H. A. 1968. The Sympetalous Dicotyledoneae. vol. 3. 596 pp. In H. A. Gleason Ill. Fl. N. U.S. (ed. 3). New York Botanical Garden, New York. Gleason, H. A. & A. J. Cronquist. 1991. Man. Vasc. Pl. N.E. U.S. (ed. 2) i–910. New York Botanical Garden, Bronx. Great Plains Flora Association. 1986. Fl. Great Plains i–vii, 1–1392. University Press of Kansas, Lawrence. Referencias Enlaces externos Wikimedia Commons alberga contenido multimedia sobre Achillea millefolium. Commons Achillea millefolium en el Real Jardín Botánico de Madrid (España)