بخش بام و صفی‌آباد

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
نوشتار(های) وابسته: ارغیان

بخش بام و صفی‌آباد یکی از بخش‌های شهرستان اسفراین در استان خراسان شمالی ایران است [۱].

تقسیمات کشوری[ویرایش]

شهرها: صفی‌آباد شهر: بام

جمعیت[ویرایش]

بنابر سرشماری مرکز آمار ایران، جمعیت بخش بام و صفی‌آباد شهرستان اسفراین در سال ۱۳۸۵ برابر با 20060 نفر بوده است [۲].

جغرافیا[ویرایش]

پوشش گیاهی بخش بام و صفی اباد[ویرایش]

پوشش گیاهی بخش کوهستانی شمال روستای زالی، ۱۳۹
پوشش گیاهی بخش کوهستانی روستای زالی 1391
کنگر وحشی از توع ماده ازپوشش گیاهی بخش کوهستانی روستای زالی 1391
درختچه ورک از پوشش گیاهی روستای زالی،۱۳۸۶
پوشش گیاهی روستای زالی،۱۳۸۹، عکس از: احمد نیک گفتار
نمونه ای ازدرختچه بادامچاهی ازپوشش گیاهی روستای زالی
جالوا ازپوشش گیاهی روستای زالی 1391
درخت بادام ازپوشش گیاهی روستای زالی 1391

پوشش گیاهی منطقه رامی توان با توجه به موقعیت جغرافیایی آن به دو قسمت کوهستانی و دشتی طبقه بندی کرد:

پوشش گیاهی بخش کوهستانی[ویرایش]

به غیر از درختان ارس که در بلندیهای شاه جهان، و کوه شاه حسن و بطور پراکنده قابل مشاهده می‌باشد، اغلب از درختان پسته، انار، زبان گنجشک، زرشک، ارغوان و انجیر وحشی، بومادران، استاقدوس، قسنی، کتیرا، گون و غیره... تشکیل شده‌است.

پوشش گیاهی بخش دشتی[ویرایش]

این بخش به دلیل قرار گرفتن در شرایط آب و هوایی گرم و داشتن زمین‌های رسی دارای گیاهانی چون پیاز کوهی، درمنه، خارشتر، بارهنگ، اسپند، قارچ، پونه،تلخه، تشکیل می‌دهد.

زمین شناسی[ویرایش]

بخش بام و صفی آباد درقسمت جنوبی ارتفاعات شاه جهان قرار گرفته است که که قسمت شمالی آن کوهستانی و قسمت جنوبی (شهر صفی آباد) بیشتر حالت دشت به خود می گیرد. قدیمی ترین سازنده های شناخته شده از دولومیت و آهکهای تریلویت دار تشکیل شده که به دوران اول (کامبرین) زمین شناسی مربوط می شود، بعلاوه شیل های سیاه رنگ (اردوویسین) ، ماسه سنگ و شیل سبز رنگ (سیلورین) ، ماسه سنگ های قرمز رنگ، مارن گچ دارو اهکهای سیاه رنگ دونین نیز متعلق به دوران اول زمین شناسی است که در قسمت شمالی ارغیان بخش (دهستان بام) گسترده است. سازنده های دوران دوم شامل شیل و ماسه سنگ سبز رنگ (سازنده شمشک) همراه بارگه های زغال (زوراستیک تحتانی) ، آهک مارنی و مارنهای آمونیت دار (ژوراستیک میانی) و آهک های کرم رنگ وتوده ای ژوراستک فوقانی (سازندلار) که در بخش رخنمون دارند، سازند های آهکی این دوران ف بویژه آهکهای کرتاسه، در رابطه با منابع زیر زمینی حائز اهمیت است. رسوبات دوران سوم از شیل، ماسه سنگ، مارن و سنگ های آذرین بیرونی (آندزیت، تراکی آندزیت و توفهای سبز رنگ) تشکیل شده و عمدتاً تاثیر نامطلوب بر منابع آبهای زیر زمینی دارند. رسوبات ابرفتی دوران چهارم که تشکیل دهنده تراسه ها، مخروط افکنه ها، وارزه ها و لس و ماسه بادی است، با گسترش زیادی دشت پایین دست ارتفاعات را فرا گرفته اند ولی دشت به وسیله مانعی از مارنهای نئوژن در جنوب محدود می گردد .[۳]

کوههای بخش بام و صفی آباد[ویرایش]

۱- کوه شاه جهان : این کوه که بلند ترین کوه منطقه می‌باشد در بالای روستای بام قرار دارد و بلند ترین قله آن به ارتفاع ۳۱۵۶متر می‌باشد.

۲- کوه جهان ارغیان : این رشته کوه در امتداد کوه شاه جهان قرار دارد که بلند ترین قله آن به ۲۲۴۱متر در بالای روستاهای گسگ و قنبر باقی است .

۳-کوه حیران : این کوه در منطقه بام قرار دارد وبه حیران معروف است وهم مرز بام صفی آباد و اول اسفراین است.

۴-کوه قر داش : این کوه نیز در کنار روستای بابا قدرت و نصرآباد قرار دارد.

۵-کوه تپه سیاه : که در رشته کوههای جوین قرار دارد.در دشت صفی آباد کنار روستا کلاته آقازاده واقع گردیده‌است.

۶- کوه پشت پرده : این کوه که به پشت بره معروف است که درروستای گمبروی وبلندترین ارتفاع آن ۱۷۴۳متر می‌باشد.

آثار باستانی بخش بام و صفی آباد[ویرایش]

محوطه باستانی داشخانه واقع در روستای زالی

آثار باستانی[ویرایش]

شواهدی از خمره سفالی جهت نگهداری آذوقه، محل کشف تپه قلعه کهنه تجری علیا، ۱۳۹۰

[[پرونده:خراس سنگی مکشوفه از تجری علیا واقع در روستای زالی از ولایت ارغیان.JPG|بندانگشتی|200px|چپ|شواهدی از خراس سنگی که گویای تهیه نان توسط ساکنین تپه قلعه کهنه تجری [[پرونده:خمره سفالی قلعه کهنه تجری علیا.JPG|بندانگشتی|200px|چپ|شواهدی از خمره سفالی جهت نگهداری آذوقه، محل کشف تپه قلعه کهنه تجری علیا، ۱۳۹۰]]درعصر آهن می‌باشد، ۱۳۹۰]]

شواهدی از خراس سنگی که گویای تهیه نان توسط ساکنین تپه قلعه کهنه تجری درعصر آهن می‌باشد، ۱۳۹۰

ابنیه و امامزاده ها[ویرایش]

نگارخانه[ویرایش]

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران، تهران: ۱۳۸۳ خ.
  2. «سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال ۱۳۸۵، جمعیت تا سطح آبادی‌ها بر حسب سواد»(فارسی)‎. مرکز آمار ایران، ۱۳۸۵. بایگانی‌شده از نسخهٔ اصلی در ۱۵ نوامبر ۲۰۱۲. 
  3. هوشیار، محمد مهدی، 1379، پیشین، ص 111-110