بتامتازون

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو


Betamethasone
بتامتازون
بتامتازون
شمارهٔ CAS ۳۷۸-۴۴-۹
فرمول شیمیایی C22H29FO۵
گروه دارویی کورتیکواستروئیدها
طبقه بندی درمانی شیمیایی تشریحی A07EA04 C05AA05 D07AC01 D07XC01 H02AB01 R01AD06 R03BA04 S01BA06 S01CB04 S02BA07 S03BA۰۳
جرم مولی (گرم بر مول) ۳۹۲٫۴۶۱
فارماکوکینتیک سریعاً و به خوبی از دستگاه گوارش جذب می شود. شکل تزریقی آن نیز از عضله به خوبی جذب می شود
نیمه عمر ۵٫۶ ساعت
متابولیسم کبدی
مکانیسم اثر این دارو با عبور از غشاء سلولی به گیرنده های خود در سیتوپلاسم متصل شده و کمپلکس دارو-گیرنده وارد هسته سلولی می شود
راه استعمال دهانی، تزریقی
اشکال دارویی Table:۰٫۵ mg(as Disodium Phosphate Injection: ۴ mg/ml)

Injection: (Betamethasone LA)[Betamethason Acetate 3mg + Betamethasone(asdisodium phosphate) Betamethasone(as disodium phosphate 3 mg/ml)

بتامتازون (به انگلیسی: Betamethason)

رده درمانی: داروهای کورتیکواستروئید .

اشکال دارویی: آمپول، قرص، قطره، پماد

موارد مصرف[ویرایش]

بتامتازون برای درمان جایگزینی در نارسایی غده فوق کلیوی استفاده می شود. این دارو همچنین در درمان علامتی اختلالات التهابی و آلرژیک در جهت سرکوب کردن سیستم ایمنی، هیپرپلازی مادرزادی غده فوق کلیوی و تحریک بلوغ ریوی جنین در زایمانهای زودرس و ادم مغزی نیز مؤثر است. از این دارو به شکل تزریق اینتراتکال یا اپیدورال برای کاستن از دردهای ناشی از متاستازهای استخوانی در بدخیمی ها یا مواردی که دردهای کمر به شکل رادیکولر هستند نیز استفاده شده است.

مکانیسم اثر[ویرایش]

جایگزینی کورتیکواستروئیدهای بدن.

این کمپلکس با اتصال به نواحی خاصی از DNA سلولهای بدن موجب تحریک روند رونویسی mRNA و به دنبال آن ساخت آنزیم هایی می گردد که درنهایت مسئول اثرات سیستمیک کورتیکواستروئیدها می باشند. این دارو با جلوگیری از تجمع سلول‌های التهابی درناحیه التهاب، مهار فاگوسیتوز و آزاد شدن آنزیم‌های مسئول در التهاب و مهار ساخت و آزاد شدن واسطه‌های شیمیایی التهاب اثرات ضدالتهابی خود را اعمال می کند.بتامتازون به طور عمده در کبد و مقادیری نیز در کلیه و بافتها به متابولیت‌های غیر فعال تبدیل می شود.

توصیه‌ها[ویرایش]

  • استفاده طولانی مدت بتامتازون می تواند منجر به مهار رشد شود.
  • به دنبال مصرف این دارو ممکن است آزمون‌های بررسی عملکرد محور هیپوتالاموس-هیپوفیز –غده فوق کلیوی دچار اختلال شود.
  • در افراد مسن و به خصوص خانم‌های یائسه، احتمال ایجاد پوکی استخوان و فشار خون بالا، افزایش می یابد.
  • در صورت نیاز به جراحی و یا درمان اضطراری و نیز مصرف دارو در بیماران دیابتی، باید احتیاط کرد.
  • تزریق داخل مفصلی این دارو در مواردی مثل:

جراحی ترمیمی مفاصل، اختلالات انعقادی خون، شکستگی داخل مفصلی، عفونت اطراف مفصل یا سابقه ابتلاء به آن، پوکی استخوان اطراف مفصل به دلایلی غیر از آرتریت و مفصل ناپایدار نباید مصرف شود.

  • این دارو برای پیشگیری از سندرم زجر تنفسی نوزادان و در صورت وجود آمنیونیت، عفونت یا تب، عفونت باهرپس، عدم کفایت جفت و پارگی زودرس غشاء نیز نباید مصرف شود.
  • برای به حداقل رساندن تحریک گوارشی شکل خوراکی بتامتازون باید بعد از غذا مصرف شود.
  • از قطع ناگهانی مصرف دارو بعد از استفاده طولانی(بیش از ۳ هفته) پرهیز شود.
  • در طول درمان، مصرف سدیم بایستی محدود شده و مصرف مکمل‌های حاوی پتاسیم توصیه می شود.
  • معاینات چشم پزشکی در طول درمان دراز مدت، به طور مرتب باید انجام گیرد.

تداخل دارویی[ویرایش]

مصرف همزمان این دارو با ریفامپین، داروهای ضدصرع مانند کاربامازپین، فنوباربیتال، فنی توئین و پریمیدین موجب تسریع متابولیسم بتامتازون و کاهش اثر دارو می گردد. این دارو ممکن است باعث کاهش اثر داروهای پایین آورنده قند خون و یا داروهای کاهنده فشار خون گردد. مصرف همزمان با داروهای NSAIDS، خطر بروز عوارض و خونریزی از دستگاه گوارش را افزایش می دهد.

عوارض جانبی[ویرایش]

درمان دراز مدت با بتامتازون، بیمار را از جهت ابتلا به بیماریهای عفونی مستعد می‌کند و از طرفی علائم عفونت نیز پنهان می شود. مصرف مقادیر زیاد بتامتازون می تواند اختلالات روانی را تشدید کند. آب مروارید کاهش یا تاری دید و تکرار ادرار و پرنوشی، قرحه گوارشی، علائم شبه کوشینگ، آکنه، درد در ناحیه سرینی، افزایش فشار خون، ادم ریوی در مادر و سردرد از عوارض جانبی دارو هستند.

مقادیر مصرف[ویرایش]

خوراکی: بزرگسالان : به میزان mg/day۵-۰/۵ و در کودکان با عدم کفایت آدرنال mcg/kg۱۷/۵ یا mcg/m² ۰/۵ در سه مقدار منقسم استفاده می‌شود و در سایر موارد mcg/kg ۲۵۰-۶۰ یا ۷/۵-۲ mg/m² در سه یا چهار مقدار منقسم استفاده می شود. تزریقی: بزرگسالان : به صورت تزریق داخل مفصلی، داخل ضایعه یا تزریق در بافت نرم حداکثر تا ۹ میلی گرم بتامتازون (۱۲ میلی گرم بتامتازون دی سدیم فسفات) مصرف می شود. در صورت نیاز این مقدار تکرار می شود. از راه عضلانی یا انفوزیون آهسته داخل وریدی نیز ۲۰-۴ میلی گرم که در ۲۴ ساعت می توان این مقدار را حداکثر ۴ بار تکرار نمود، مصرف می شود. در بزرگسالان مقدار ۱۲-۵/۱ میلی گرم از شکل طولانی اثر دارو (LA) داخل مفصل تزریق می‌شود که در صورت نیاز می توان آن را تکرار کرد. داخل پوست یا ضایعه به مقدار mg/m² ۱/۲ تا حداکثر ۶ میلی گرم که هر هفته می تواند تکرار شود. به صورت داخل عضلانی مقدار mg/day ۹-۰/۵ میتواند استفاده شود. در خانم‌های باردار، mg۱۲ بصورت تزریق داخل عضلانی در هر ۲۴ ساعت و تا ۲ بار تجویز می شود. کودکان : به صورت تزریق داخل وریدی آهسته و به میزان یک میلی گرم در کودکان ۱ ساله و پایین تر و تا ۲ میلی گرم در سنین ۵-۱ سال و ۴ میلی گرم در سنین ۱۲-۶ سال تجویز می شود.

منابع[ویرایش]

  • سایت دارویاب
  • ویکی‌پدیای انگلیسی