اندروید

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
(تغییرمسیر از اندروئید)
پرش به: ناوبری، جستجو
اندروید
Android robot.svg

Android Logo (2014).svg

اندروید ۵
صفحه خانگی اندروید ال (۵٫۰)
شرکت / توسعه‌دهنده

گوگل

Open Handset Alliance
نوشته شده به زبان سی (هسته), سی++ (بخشی از کتابخانه‌ها), جاوا (UI)
وضعیت توسعه فعال
نوع منبع نرم‌افزار آزاد و متن‌باز
تاریخ اولین انتشار ۲۱ اکتبر ۲۰۰۸؛ ۲٬۲۴۹ روز پیش
آخرین نسخه پایدار ۴٫۴٫۴ کیت‌کت
آخرین نسخه ناپایدار Android L
بازار مورد هدف جهانی
مدیر بسته APK, Google Play
پلاتفرم ARM, MIPS, Power Architecture, x86
نوع هسته یکپارچه (هسته لینوکس تغییریافته)
واسط کاربری واسط گرافیکی کاربر
پروانه آپاچی ۲٫۰ و جی‌پی‌ال نسخه ۲
وب‌گاه رسمی http://www.android.com/

اندروید (از یونانی: به معنای مَرد، انسان، شبه آدم یا رُبات (آدم آهنی))، (به انگلیسی: Android) نام سیستم‌عاملی است که گوگل برای اسمارت فون‌ها و تبلت‌ها و هم اکنون برای تلویزیون‌ها عرضه می‌نماید و با همکاری ده‌ها شرکت بر روی دستگاه‌های مبتنی بر اندروید قرار می‌دهد.[۱] اندروید بر پایهٔ هسته لینوکس ساخته شده‌است.

تاریخچه[ویرایش]

در اوت ۲۰۰۵، گوگل شرکت اندروید واقع در پالو آلتو، کالیفرنیا را خرید. شرکت کوچک اندروید که توسط اندی رابین، ریچ ماینرز، نیک سیرز و کریس وایت پایه‌گذاری شده بود، در زمینه تولید نرم‌افزار و برنامه‌های کاربردی برای تلفن‌های همراه فعالیت می‌کرد. اندی رابین مدیر عامل اجرایی این شرکت پس از پیوستن اندروید به گوگل به سمت قائم‌مقام مدیریت مهندسی این شرکت و مسئول پروژه اندروید در گوگل منصوب شد.[۲] تیم اندروید به رهبری رابین فعالیت خود را برای تولید سکوی تلفن همراه مبتنی بر هسته لینوکس آغاز کردند و نتیجه اولیه این پروژه در نشست خبری شرکت گوگل در ۵ نوامبر سال ۲۰۰۷، مطرح کردن اتحادیه گوشی باز بود. ۳۴ شرکت فعال در زمینه تولید نرم‌افزار، تولید تلفن‌های همراه، اپراتور تلفن همراه و تولیدکننده نیمه رساناها و پردازنده‌های تلفن همراه اعضای بنیان‌گذار این اتحادیه بودند. در میان نام‌های مشهور در بین اعضای مؤسس، شرکت‌هایی چون سامسونگ، ال‌جی الکترونیکس، موتورولا، اچ‌تی‌سی، تی-موبایل، ان‌تی‌تی دوکومو، اینتل، انویدیا، تگزاس اینسترومنتس، کوالکام، برودکام، تلفونیکا، اسپرینت، ای‌بی و البته گوگل به چشم می‌خوردند. اریک اشمیت مدیر ارشد اجرایی گوگل در این مراسم گفت: «اعلام امروز بسیار جاه‌طلبانه‌تر از معرفی تنها یک تلفن گوگلی است که در چند هفته اخیر توسط رسانه‌ها پیش‌بینی شده بود. از دیدگاه ما سکویی که ما ارائه کرده‌ایم، هزاران تلفن گوناگون را به بازار روانه خواهد کرد.» نخستین گوشی مبتنی بر اندروید توسط شرکت اچ‌تی‌سی با همکاری تی-موبایل تولید شد. این گوشی که به فاصله کمتر از یک سال از تشکیل اتحادیه گوشی باز یعنی در ۲۲ اکتبر ۲۰۰۸ تولید شد، در بازارهای مختلف به نام‌های اچ‌تی‌سی دریم، تی-موبایل جی۱ و ارا جی۱ به بازار عرضه گردید.

۹ دسامبر ۲۰۰۸ چهارده عضو جدید از شرکت‌های صنعت تلفن همراه جهان به اتحادیه گوشی باز پیوستند. در بین این نام‌ها باید به سونی اریکسون، اریکسون، توشیبا، ایسوز، گارمین، هواوی و آرم هولدینگز اشاره کرد. روند پیوستن شرکت‌های بزرگ به اتحادیه تا به امروز نیز ادامه داشته‌است و شرکت‌هایی چون ایسر، آلکاتل، لنوو، شارپ، فاکس‌کان، ان‌ای‌سی، کیوسرا، ان‌ایکس‌پی، اس‌تی-اریکسون، مارول، زدتی‌ئی و دل نیز از جمله شرکت‌هایی بوده‌اند که به جمع پشتیبانی‌کنندگان اندروید پیوسته‌اند.

در ۳ سپتامبر ۲۰۱۳ توسعه‎دهندگان اندروید به‌طور رسمی اعلام کردند که با شرکت نستله، که از شرکت‎های مطرح صنعت شکلات‌سازی جهان می‎باشد، همکاری خواهند کرد. در همین راستا نگارش ۴٫۴ سیستم‎عامل اندروید، کیت‌کت نام گرفت. کیت کت از مارک‎های معروف شکلات است که توسط شرکت نستله تولید می‎شود.[۳]

کپی‌رایت و حق امتیاز[ویرایش]

حق امتیاز اکثر قسمت‌های اندروید به صورت اپن سورس بر اساس مجوز آپاچی نسخه ۲٫۰ (Apache License 2.0) ارائه می‌گردد. با اینکه سعی می‌شود تا اکثریت قسمت‌های این سیستم عامل بر اساس همین مجوز ارائه گردد، استثناهایی نیز وجود دارد. برای مثال هسته لینوکس موجود در این سیستم عامل با پروانه عمومی همگانی گنو نسخه ۲ (GPLv2) منتشر شده است.[۴]

لوگوی اندروید[ویرایش]

طراح لوگوی مشهور اندروید “آیرینا بلاک” است. سه سال پیش از آیرینا بلاک و تیم طراحی گوگل تقاضا شد تا لوگویی برای اندروید طراحی کنند که به سرعت با کاربر ارتباط برقرار کند و به آسانی قابل شناسایی باشد؛ همچنین به بلاک گفته شد که این لوگو باید حتماً تصویری از ربات باشد چرا که اندروید به معنای روبات است. آیرینا پس از مطالعه زیاد در مورد اسباب‌بازی‌ها و شخصیت‌های فانتزی و تخیلی در آخر تصمیم گرفت لوگوی اندروید را از یک منبع عجیب الهام بگیرد: دستشویی! هر کسی علامت روی در دستشویی‌ها را دیده و الهام از این علامت‌ها می‌تواند باعث شود در یک نگاه لوگوی اندروید شناخته شود. یک نکته جالب دیگر در مورد لوگوی اندروید این است که گوگل برخلاف دیگر شرکت‌ها که سعی در حفاظت از لوگویشان داشتند تصمیم گرفت تا لوگو را به صورت آزاد و Open Source قرار دهد تا هر کس بتواند آن را به دلخواه خودش تغییر دهد. گوگل در این‌باره می‌گوید: “ما تصمیم گرفتیم این لوگو می‌تواند یک لوگوی اشتراکی و تعاملی باشد که هر کس در دنیا بتواند آن را تغییر دهد. این تصمیم بسیار شجاعانه بود. ” شاید با اپلیکیشن Androidify و یا اسباب بازی‌ها و Action Figureهای کوچک اندرویدی بامزه آشنا باشید؛ همه این‌ها به لطف آزاد بودن لوگوی اندروید امکان‌پذیر شده است.

معنای اندروید و تلفظ صحیح[ویرایش]

بنابر ترجمه واژه‌نامهٔ کمبریج، اندروید این‌گونه تعریف شده‌است: «یک ربات (ماشینی که به وسیله کامپیوتر کنترل می‌شود) که به گونه‌ای ساخته شده تا شکل ظاهری شبیه به انسان داشته باشد.»[۵] بنا بر این تعریف شاید بتوان کلمه ربات انسان نما را ترجمهٔ مناسبی برای این واژه در نظر گرفت.

تلفظ صحیح این کلمه بر اساس واژه‌نامهٔ کمبریج در هر دو گویش آمریکایی و بریتانیایی اندروید (/ˈæn.drɔɪd/) می‌باشد و در هیچ‌کدام از این گویش‌ها حرف 'آ' در ابتدای این کلمه به کار نمی‌رود.[۵]

ویژگی‌های اندروید[ویرایش]

  • اندروید تمامی تکنولوژی‌های اتصال (=Connectivity) شامل GSM/EDGE, CDMA, EV-DO, UMTS, بلوتوث و وای-فای را پشتیبانی می‌کند.
  • اندروید از فرمت‌های مختلف فایل‌های مالتی مدیا مثل MPEG-۴, H.۲۶۴, MP3, AAC, AMR, JPEG, PNG, GIF پشتیبانی می‌کند.
  • اندروید برای ارسال پیغام‌های متنی یا همان اس ام اس (SMS) از فرم‌های SMS, MMS و XMPP پشتیبانی می‌کند.
  • مرورگر موجود در اندروید بر اساس فریم ورک اوپن سورس WebKit توسعه یافته‌است.
  • اندروید برای ذخیره داده‌ها و مدیریت بانک‌های اطلاعاتی سبک از نرم‌افزار SQLite استفاده می‌کند.
  • تمام برنامه‌های اندروید به زبان جاوا نوشته می‌شوند. برای اجرای برنامه‌های جاوایی روی این سیستم عامل، کدهای جاوا به کدهای Dalvik تبدیل می‌شوند و سپس روی ماشین مجازی جاوایی (Dalvik virtual machine) اجرا می‌شوند.
  • ابزارهای مختلف اندروید برای توسعه دهندگان به راحتی در دسترس است و توسط شرکت گوگل پشتیبانی می‌شوند. این ابزارها شامل کتابخانه‌ها، خطایاب، شبیه‌ساز گوشی و یک پلاگین برای اکلیپس است.
  • اندروید از سخت‌افزارهای مختلف همچون جی پی اس و دوربین‌های متنوع پشتیبانی می‌کند.
  • تصاویر و فایل‌های گرافیکی بوسیله OpenGL پردازش می‌شوند که کیفیت بالاتری خواهند داشت.
  • با استفاده از تکنولوژی نسبتاً جدید شرکت Adobe با نام AIR نیز می‌توان به توسعه برنامه‌های کاربردی تحت این سیستم عامل پرداخت.

رابطه اندروید و جاوا[ویرایش]

نرم‌افزارهای جانبی اندرویدی با استفاده از زبان جاوا نوشته می‌شوند و برای ارتباط با لایه‌های زیرین سیستم عامل می‌توانند از کتابخانه‌های جاوایی اندروید استفاده کنند. بخش رابط کاربری سیستم عامل اندروید با زبان جاوا نوشته شده‌است و بسیاری از برنامه‌های اندروید هم با جاوا نوشته شده‌اند. اما این سیستم عامل، Java Virtual Machine ندارد. برای اجرای برنامه‌های جاوایی روی این سیستم عامل، کدهای جاوا به کدهای Dalvik تبدیل می‌شوند و سپس روی Dalvik vitrual machine اجرا می‌شوند. دالویک یک ماشین مجازی جاوایی است که برای سیستم عامل اندروید بهینه شده‌است تا هم RAM و هم CPU و هم باتری کمتری مصرف کند). برنامه‌های جاوایی معمولی هم که روی گوشی‌های دیگر اجرا می‌شوند با استفاده از نرم‌افزارهای شبیه‌ساز ماشین مجازی جاوا مانند j2ME MIDP Runner روی این سیستم عامل قابل اجرا هستند.

آرت[ویرایش]

نوشتار اصلی: آرت (نرم‌افزار)

آرت ران تایم جدید اندروید است که جایگزین دالویک شده است. شرکت گوگل برای اولین بار در اندروید ۴٫۴ آرت را در کنار دالویک قرار داد و کاربران می‌توانستند با مراجعه به تنظیمات آن را فعال کنند.

فرمت فایل‌های پشتیبانی شده[ویرایش]

اندروید در حالت پیش‌فرض فایل‌های mp3, aac , ogg , amr , midi , mpeg4 , wav , bmp , gif , png , jpg را پشتیبانی می‌کند. اندروید Adobe Flash را نیز پخش می‌کند و می‌تواند فایل‌های GIF متحرک را با حرکت پخش کند. برای پخش فایل‌های جریان دار مانند صوت و ویدئو نیز می‌توانید از تگ ویدئو html۵ و همچنین تکنولوژی Adobe Flash Streaming استفاده کنید. در نسخه‌های جدید اندروید، موتور جاوااسکریپت مرورگر کروم که سرعت بسیار بالایی در اجرای کدهای جاوا اسکریپت دارد به مرورگر اندروید متصل شده‌است. (در ضمن مرورگر اندروید کدهای HTML۵ را پشتیبانی می‌کند)

محیط برنامه‌نویسی اندروید[ویرایش]

مجموعه برنامه نویسی اندروید یا Android SDK شامل یک دیباگر، کتابخانه‌های اندروید، شبیه‌ساز سیستم عامل، مستندات اندروید و فایل‌های نمونه و آموزشی است که به کاربر در ایجاد برنامه‌ها کمک می‌کند. هم اکنون این SDK بر روی یک سیستم ۳۲ بیتی که لینوکس، ویندوز و یا mac OSX داشته باشد اجرا می‌شود. پیش نیازهای نصب این SDK عبارتند از JDK و Apache Ant و python 2.2. برنامه‌های نوشته شده برای

نسخه‌های اندروید[ویرایش]

نوشتار اصلی: تاریخچه نسخه‌های اندروید
نسخه نام نسخه ترجمهٔ فارسی
نام نسخه
نمای نسخه تاریخ انتشار
۱٬۰ alpha
▬▬▬
۲۳ دسامبر ۲۰۰۸
۱٬۱ beta
▬▬▬
Android1.1.png
۹ فوریه ۲۰۰۹
۱٬۵ «Cupcake» «کیک فنجانی»
Android1.5.png
۳۰ آوریل ۲۰۰۹
۱٬۶ «Donut» «دونات»
Android1.6.png
۱۵ سپتامبر ۲۰۰۹
۲٬۰ و ۲٬۱ «Eclair» «نان خامه‌ای»
Nexus one home screen 21.png
۲۶ اکتبر ۲۰۰۹
۲٬۲ «Froyo» «ماست یخ‌زده»
AndroidFroyo2.2Screenshot.jpg
۲۰ می۲۰۱۰
۲٬۳ «Gingerbread» «نان زنجبیلی»
Android screenshot.png
۶ دسامبر ۲۰۱۰
۳٬۰ - ۳٬۱ و ۳٬۲ «Honeycomb» «کندوی عسل»
Android 3.0 SDK Block Screen.png
۲۲ فوریه ۲۰۱۱
۴٬۰ «Ice Cream Sandwich» «بستنی حصیری»
(در برخی منابع فارسی: ساندویج بستنی)
Android 4.0.png
نوامبر ۲۰۱۱
۴٬۱ «Jelly Bean» «آب‌نبات ژله‌ای»
Android 4.1 on the Galaxy Nexus.jpeg
ژوئیه ۲۰۱۲
۴٬۲ «Jelly Bean» «آب‌نبات ژله‌ای»
Android 4.2 on the Nexus 4.png
اکتبر ۲۰۱۲
۴٬۳ «Jelly Bean» «آب‌نبات ژله‌ای»
Android 4.3 Jelly Bean on Nexus.png
ژوئیه ۲۰۱۳
۴٬۴ «KitKat» «کیت‌کت»
Android 4.4.2.png
اکتبر ۲۰۱۳
۵،۰ «Lollipop» «آبنبات چوبی» اندروید ۵ ۵ ژوئیه ۲۰۱۴[۶]

پراکندگی نسخه‌های اندروید[ویرایش]

طبق آماری که شرکت گوگل در آوریل ۲۰۱۴ منتشر کرده، میزان پراکندگی نسخ اندروید بدین صورت می‌باشد:[۷]

  • فرویو (نسخهٔ ۲٫۲): ۰٫۷ درصد
  • جینجری برد (نسخهٔ ۲٫۳): ۱۳٫۶ درصد
  • ایس کریم سندویچ (نسخهٔ ۴٫۰): ۱۰٫۶ درصد
  • جلی بین (نسخهٔ ۴٫۱ و ۴٫۲ و ۴٫۳): ۵۴٫۲ درصد
  • کیت کت (نسخهٔ ۴٫۴): ۲۰٫۹ درصد[۸]

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

پانویس[ویرایش]

  1. Industry Leaders Announce Open Platform for Mobile Devices(English)(HTML). . Open Handset Alliance, 2007-11-05.  Retrieved on 2007-11-05.
  2. «Google Buys Android for Its Mobile Arsenal»(انگلیسی)‎. وب‌گاه Businessweek.com، ۱۷-۰۸-۲۰۰۵. بازبینی‌شده در ۶ دسامبر ۲۰۱۱. 
  3. «گوگل و نستله با هم همکاری می‎کنند». September 3, 2013. بازبینی‌شده در September 4, 2013. 
  4. http://source.android.com/source/licenses.html
  5. ۵٫۰ ۵٫۱ http://dictionary.cambridge.org/dictionary/british/android
  6. John McCann. Android KitKat release date revealed by Nestle. Techradar, September 20, 2013. Retrieved September 27, 2013. 
  7. www.khorasannews.com/OnlineNews.aspx?newsid=952238
  8. www.khorasannews.com/OnlineNews.aspx?newsid=952238