خانات بخارا
| Buxoro Xonligi خانات بخارا |
||||
|
||||
 |
||||
| پایتخت | بخارا | |||
| زبان(ها) | ازبکی, فارسی, جغتایی | |||
| دین | اسلام سنی تصوف (نقشبندیه) |
|||
| دولت | فئودالی | |||
| خان | ||||
| - ۱۵۰۰-۱۵۱۰ | شیبک خان | |||
| - ۱۷۵۸-۱۷۸۵ | ابوالقاضی خان | |||
| تاریخچه | ||||
| - تاسیس سلسله شیبانی | ۱۵۰۰ | |||
| - تاسیس دودمان جانی | ۱۵۹۹ | |||
| - تاسیس خانات بخارا | ۱۷۸۵ | |||
خانات بخارا (به ازبکی: Buxoro Xonligi) کشوری فئودالی بود که از اوایل سده شانزدهم میلادی تا اواخر سده هجدهم بر بخشهایی از آسیای میانه شامل جنوب ازبکستان و جنوب تاجیکستان کنونی حکومت میکرد.
محمد شیبانی بنیانگذار دودمان شیبانیان با اشغال سمرقند (۱۵۰۰، ۱۵۰۵) و بخارا (۱۵۰۶) این دولت را بنیان نهاد و بخارا را به پایتختی آن برگزید. اقتدار و وسعت خاننشین بخارا در عصر عبدالله خان دوم (۱۵۷۷–۱۵۹۸) به اوج رسید.
در سدههای هفده و هجده میلادی دودمان جانی (اشترخانی یا هشترخانی) بر این امیرنشین حکومت میکرد. در ۱۷۴۰ نادرشاه آن را فتح کرد، اما در ۱۷۴۷ با مرگ نادر فرزندان امیر خدایار خان به قدرت رسیدند. در ۱۷۸۵ شاه مراد، از نوادگان وی، حکومت موروثی خاندان خود را رسمیت بخشید و خانات بخارا به امارت بخارا تبدیل شد.
در ۱۸۶۸ امارت بخارا از امپراتوری روسیه شکست خورد و با واگذاری بخشی از قلمرو خود از جمله سمرقند تحتالحمایه روسیه شد. با وقوع انقلاب اکتبر، ارتش سرخ در ۲ سپتامبر ۱۹۲۰ بخارا را فتح کرد و جمهوری شوروی خلق بخارا تشکیل شد. به دنبال آن در ۱۹۲۴ بیشتر قلمرو آن در جمهوری شوروی ازبکستان و بخشی نیز در جمهوری شوروی تاجیکستان قرار گرفت.
[ویرایش] جستارهای وابسته
[ویرایش] منابع
- مشارکتکنندگان ویکیپدیا، «Khanate of Bukhara»، ویکیپدیای انگلیسی، دانشنامهٔ آزاد (بازیابی در ۲۱ دسامبر ۲۰۰۹).
