ال‌نینیو

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

ال‌نینیو (به اسپانیایی: El Niño) یکی از چرخه‌های مشهور آب و هوایی جهان است که هر چند سال یک‌بار باعث ایجاد ناهنجاری‌های بزرگی در آب و هوای سراسر سیّارهٔ زمین می‌شود.

نام‌شناسی[ویرایش]

واژهٔ ال نینیو در زبان اسپانیایی به معنای «پسربچّه» است. در این زبان حرفی به‌شکل ñ وجود دارد که «نی» خوانده می‌شود؛ و ال‌نینیو را نیز طبق همین قاعده به‌شکل El Niño می‌نویسند. در گذر زمان افرادی که با زبان اسپانیایی آشنایی چندانی نداشته‌اند مکرراً حرف ñ این واژه را با n اشتباه‌گرفته، و آن را به‌صورت «ال‌نینو» نوشته‌اند؛ در نتیجه ال‌نینو به یک زبانزد تبدیل شده‌است.

دلایل وقوع ال نینو[ویرایش]

گردش واکر[ویرایش]

نوشتار اصلی: گردش واکر

این گردش یک گردش اتمسفری، در صفحه‌ای عمود بر استوا می‌باشد که با صعود هوا در غرب آرام استوایی و نزول هوا در شرق آرام استوایی شکل می‌گیرد و همراه با آن بادهای سطحی شرقی و بادهای غربی فوقانی به موازات استوا در سطح وسیعی از حوضهٔ آرام استوایی ایجاد می‌شود. در واقع گردش واکر به‌دلیل وجود گرادیان دمای سطح دریا در طول استوا، میان دماهای بالا در غرب آرام استوایی و دماهای پایین در شرق آرام استوایی، شکل می‌گیرد، و قویاً در ارتباط با رویداد انسو است.

شکل‌گیری شیب دما[ویرایش]

در شرایط عادی منطقه، در غرب آرام حاره‌ای به واسطهٔ بادهای تجارتی جنوب شرقی نسبتاً آرام، گرایش حاصل از تشعشع خورشیدی موجب گرم شدن آبهای اقیانوس می‌شود.

به طور همزمان بادهای تجارتی جنوب شرقی موجب فرارفت آبهای گرم به سمت غرب می‌شوند. بنابراین در غرب آرام حاره‌ای یک انباشتگی از آبهای با دماهای بالا بوجود می‌آید و تراز دریا در این منطقه بالا است. حال به دلیل تنش باد شرقی در آرام استوایی حرکتی به سمت قطب در لایه اکمن اقیانوسی ایجاد می‌شود و در پی آن به دلیل پیوستگی، فراجهندگی آب سرد در نواحی مرکزی و شرقی آرام استوایی به وجود می‌آید که این علتی بر وجود زبانه آب خنک در نواحی مرکزی و شرقی آرام استوایی است.

منابع[ویرایش]

  1. CLOUDSKY
  2. رضایی، آرش، و همایون فخیم احمدی. "جادوی طبیعت، اِل‌نینو". تهران: انتشارات سهادانش، ۱۳۸۴. .ISBN 964-8795-94-0 http://www.sohadanesh.com
جستجو در ویکی‌انبار در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ ال‌نینیو موجود است.