استیلسالیسیلیک اسید
| نام آیوپاک | 2-acetoxybenzoic acid |
|---|---|
| شمارهٔ CAS | 50-78-2 |
| فرمول شیمیایی | |
| گروه دارویی | مسکن- ضد التهاب غیر استروئیدی |
| طبقه بندی درمانی شیمیایی تشریحی | B01AC06, N02BA01 |
| PubChem | CID 2244 |
| جرم مولی (گرم بر مول) | ۱۸۰/۱۵۷ |
| نیمه عمر | ۳-۵ ساعت |
| متابولیسم | کبدی |
| دفع | ادراری |
| پیوند پروتئینی | ۹۵٪ |
| زیست فراهمی | ۱۰۰ ٪ |
| موارد مصرف | تب- بیماریهای التهابی |
| راه استعمال | دهانی-مقعدی |
| اشکال دارویی | قرص ۸۱-۱۰۰-۵۰۰ میلیگرمی |
| مصرف در بارداری | مجاز |
| دمای ذوب | ۱۳۵ |
| دمای جوش | ۱۴۰ |
| بیشینه غلظت | ۱/۴ |
استیلسالیسیلیک اسیدکه بیشتر با نام تجاری آن آسپیرین شناخته میشود، یک داروی ضد التهاب غیر استروئیدی است که معمولاً به عنوان ضد درد و تب بر مورد استفاده قرار میگیرد. این دارو بدون نسخه پزشک قابل تهیهاست.
آسپرین یکی از پر طرفدارترین داروها در دنیاست . هر سال ۵۰۰۰۰ میلیون قرص آسپرین در جهان مصرف میشود. در بریتانیا هر فرد سالانه ۷۰ قرص آن را جدا یا همراه با مسکنهای دیگر، کافئین یا ویتامین “ث” مصرف میکند. آسپرین علاوه بر خاصیت تسکین دهندگی، تببر و ضد التهاب هم هست، ضمن اینکه اثرهایی نظیر ایجاد زخمهای گوارشی و جلوگیری از لخته شدن خون را نیز از خود نشان میدهد. اما مصارف امروزه آسپرین عبارتند از :پیشگیری از بیماریهای قلبی ۳۷٫۶٪ ورم مفاصل ۲۳٫۳٪ سر درد ۱۳٫۸٪ بدن درد ۱۲٫۲٪ و دردهای دیگر ۱۴٫۱٪[نیازمند منبع]
محتویات |
[ویرایش] تاریخچه
پیشینه استفاده از ترکیبات دارویی حاوی سالیسیلیک اسید به دوران باستان بازمیگردد. بیش از ۳۵۰۰ سال پیش بشر این پودر را میشناخت. در سال ۱۸۰۰ یک باستان شناس آلمانی که در مصر تحقیق میکرد، با ترجمه یکی از پاپیروسهای مصری متوجه شد که بیش از ۸۷۷ نوع مواد دارویی برای مصارف مختلف در مصر باستان شناخته شده بود که یکی از آنها سالیسیلیک اسید بود که برای برطرف کردن درد از آن استفاده میشد. در نوشتههای دیگری که در یونان بدست آمده است نیز مشخص شده که بشر حدود ۴۰۰ سال پیش از میلاد از شیره پوست درخت بید برای درمان تب و درد استفاده میکرده است. همچنین آنها هنگام زایمان زنان از این ماده برای کاهش درد استفاده میکردند. امروزه مشخص شده که ماده موجود در این شیره اسید سالیسیلیک است. در سال ۱۷۶۳ یک کشیش انگلیسی به نام ادوارد استون مقالهای در جلسه سلطنتی انگلستان ارائه داد که در آن استفاده از برگ درخت بید را حتی در درمان مالاریا نیز موثر معرفی کرده بود. ۱۰۰ سال بعد یک پزشک اسکاتلندی با همین ترکیب توانست عوارض ناشی از رماتیسم را به طرز معجزه آسایی کاهش دهد. بعدها چارلز فردریگ گرهارت در سال ۱۸۵۹ موفق به تهیه استیل سالیسیلیک اسید ناخالص شد. و در ماه مارچ ۱۸۹۹ کمپانی بایر محصول خود بنام آسپرین را به ثبت رساند.[۱]
[ویرایش] خصوصیات شیمیایی
آسپرین به صورت قرصهای سفید یا بلورهای سوزنی شکل یا به صورت پودرهای بلورین موجود میباشد،
[ویرایش] خصوصیات
- وزن مولکولی آن ۱۸۰ میباشد.
- نقطه ذوب آن ما بین ۱۳۵ تا ۱۳۷ درجه سلسیوس میباشد.
- نقطه جوش آن ۱۴۰ درجه سلسیوس است که در این درجه حرارت تجزیه میگردد.
- آسپرین دارای بلورهای سوزنی شکل است.
- آسپرین در آب به مقدار کم و در الکل به مقدار زیاد محلول میباشد.
[ویرایش] روش تهیه
یک گرم اسید سالسیلیک را داخل ارلن خشک ریخته و ۱/۵ میلی لیتر انیدرید استیک و ۱ الی ۲ قطره اسید سولفوریک غلیظ به آن اضافه کنید و با چرخش ارلن سعی کنید کلیه مواد با هم مخلوط شوند . ارلن را به مدت ۱۵ دقیقه در حمام اب در دمای ۵۰ تا۶۰ درجه سانتیگراد نگه دارید و در این مدت محتویات ارلن رابا چرخش هم بزنید. پس از این مدت ۱۵ میلی لیتر اب سرد به ارلن اضافه کنید که اسپرین به صورت بلورهای جامد ظاهر میگردد.آن را با قیف بوخنر صاف کنید. برای خالص سازی اسپرین مقدار بدست امده را در ۳ میلی لیتر اتانول و ۷ میلی لیتر اب در گرما حل کنید و کریستالیزه نمایید.[نیازمند منبع]
[ویرایش] کاربرد و مصارف
موارد مصرف آسپیرین شامل انواع دردهای متوسط تا خفیف، تب، بیماریهای التهابی همچون روماتویید آرتریت و کاوازاکی وبعنوان مهار کننده تجمع پلاکتی است است.
[ویرایش] منع مصرف
مصرف این دارو در این موارد منع پزشکی دارد یا لازم است با احتیاط صورت گیرد:
- حساسیت داشتن به آسپیرین.
- همچنین در موارد مصرف طولانی مانند آرتریت روماتوئید و پروفیلاکسی بیماریهای قلبی عروقی مصرف این دارو بعلت افزایش احتمال خونریزی شدید ناشی از اثر مهار تجمع پلاکتی آسپرین حداقل یک هفته قبل از انجام عمل جراحی باید قطع شود.
- در موارد وجود زخم معده یا اختلالات انعقادی خونریزی دهنده.
- بیماران مبتلا به بیماریهای تنفسی همچون آسم یا بیماریهای کلیوی
- پولیپ بینی
- در کودکان مبتلا به آنفلوانزا، آبله مرغان و فاویسم
- همراه با وارفارین
- در کودکان زیر ۱۱ سال احتمال وقوع سندروم کشنده رای (نشانگان رای) را بسیار بالا می برد.
[ویرایش] منابع
- آسپیرین و سایر داروهای ضد التهاب غیر استروئیدی. گردآوری: بابک بدایت، آرش بدایت؛ ناظر: علی جواد زاده؛ تهران، نشر تیمورزاده، طبیب، ۱۳۸۴؛ شابک: ۹۶۴-۴۲۰-۰۷۲؛
- سندورم رای، ویکیپدیای انگلیسی
| این یک نوشتار خُرد داروشناسی است. با گسترش آن به ویکیپدیا کمک کنید. |
| در ویکیانبار پروندههایی دربارهٔ استیلسالیسیلیک اسید موجود است. |