ازدواج همجنس‌گرایان

ازدواج همجنسگرایان به نوعی از ازدواج اطلاق می‌شود که بر اساس آن دو زوج همجنس به صورت قانونی وارد زندگی مشترک می‌شوند. این نوع از ازدواج بر اساس نوع حقوقی که برای این زوج‌ها فراهم می‌کند به چند نوع تقسیم می‌شود. امروزه همجنسگرایان در ده کشور دنیا از تمامی مزایای ازدواج که برای دگرجنسگرایان موجود است برخوردارند اما در کشورهای متعدددیگری همجنسگرایان اجازه تشکیل زندگی مشترک به صورت قانونی را دارند اما به نسبت زوج‌های دگرجنسگرا از حقوق کمتری برخوردارند.اتحاد مدنی (به انگلیسی: civil union)‏ وهمیاری ثبت شده (به انگلیسی: domestic partnership)‏ نوعی پیمان همسری هستند که حقوق کمتری برای زوج‌های همجنسگرا در نظر می‌گیرد.

تاریخچه

همجنسگرایی قدمتی به درازای تاریخ بشریت دارد. در جوامعی که این امر تابو نبوده، زوج‌های همجنسگرا با آسودگی بیشتری زندگی مشترک خود را تشکیل می‌دادند. برای مثال در ژاپن، سلتها، روم و یونان باستان ارتباط جنسی بین مردان در بین نظامیان تشویق می‌شد یا در بین بومیان نیوزیلند، مائوریها ازدواج همجنسگرایان عادی بوده و اصطلاح تاکاتاپوی (Takatapui) را برای افرادی به کار می‌بردن که با همجنس خود آمیزش می‌کردند. داستان‌های زیادی در رابطه با عشق بین همجنس در بین این مردم وجود دارد که از معروف‌ترین آنها می‌توان به داستان توتانکی و تیکی (Tutanekai and Tiki) اشاره کرد. در مقابل در جوامع کثیری دید عموم نسبت به همجنسگرایی بسیار منفی بود و آن را ناشی از انحراف اخلاقی می‌دانستند. در چنین جوامعی ازدواج همجنسگرایان یک تابو بود و همجنسگرایان عمدتا گرایش‌های جنسی خود را مخفی می‌کردند. در دوران معاصر و ظهور علم روانشناسی گمان می‌رفت که همجنسگرایی یک اختلال روانیست و بعضا عده‌ای هم در صدد درمان آن برآمدند که همگی ناکام ماند. به مرور زمان و مطالعات دقیق بر روی رفتار همجنسگرایان این نظریه مطرح شد که گرایش جنسی افراد امری ذاتیست و شخص هیچ انتخابی در آن ندارد. در اواخر قرن نوزدهم روانشناسان زیادی از جمله زیگموند فروید همجنسگرایی را دیگر یک بیماری روانی نمی‌دانستند. این تصور که همجنسگرایی مادرزادیست کمک زیادی به همجنسگرایان کرد تا تلاش برای احقاق حقوق خود را از اوایل قرن بیستم آغاز کنند. ازدواج همجنسگرایان تا پیش از جنگ جهانی دوم مطرح نبود اما با توجه به کشتار همجنسگرایان در طول جنگ توسط نازیها توجه به حقوق همجنسگرایان پس از جنگ شدت بیشتری گرفت و باعث شد زمزمه‌هایی در مورد ازدواج همجنسگرایان پیش آید. دفاع از حقوق همجنسگرایان از اوایل دهه‌ی هفتاد میلادی شدت زیادی گرفت و مسئله ازدواج بیش‌تر مورد توجه قرار گرفت. کشورهای اسکاندیناوی که معمولا در دفاع از حقوق بشر پیشتازند در این زمینه اولین قدم‌های عملی را برداشتند و دانمارک اولین کشور دنیا بود که اتحاد مدنی بین همجنسگرایان را در سال ۱۹۸۹ تصویب کرد. نروژ (۱۹۹۳) سوئد (۱۹۹۵)و ایسلند (۱۹۹۶) هم دنباله روی دانمارک بودند. اما ازدواج با تمامی حقوق و مزایای مساوی ازدواج با دگرجنسگرایان برای اولین بار در سال ۲۰۰۱ در هلند تصویب شد. امروزه همجنسگرایان و دگرجنسگرایان دوستدار حقوق بشر در کشورهای آزاد همچنان به تلاش خود برای احقاق کامل حقوق همجنسگرایان از جمله حق ازدواج، فرزندخواندگی، خدمت سربازی و غیره ادامه می‌دهند.

مخالفان و موافقان

مخالفان ازدواج همجنسگرایان که بیشتر افراد مذهبی تر و محافظه کارتر جامعه هستند معتقدند که ازدواج امری مقدس است که مبنای آن تولید مثل و باروری است و تنها باید بین زن و مرد اجرا شود ولی در مقابل موافقان ازدواج را امری برای آرامش و تکامل انسان و قابل اجرا بین همه انسان‌ها فارغ از نوع گرایش جنسی‌شان می‌دانند. مطالعات نشان داده است که حمایت از ازدواج همجنسگرایان در بین جوانان زنان و تحصیل کردگان بیشتر است. میزان حمایت عمومی از قانون ازدواج همجنسگرایان در کشورهای مختلف متفاوت است. امروزه اکثریت جامعه غرب از همجنسگرایان حمایت می‌کنند. اما در کشورهای در حال توسعه هنوز مقدار زیادی تعصب و پیش‌داوری در رابطه با همجنس گرایان و ازدواجشان چه در بین مردم چه در بین حاکمان وجود دارد.

ازدواج همجنسگرایان در سراسر جهان

شناسایی حقوقی روابط همجنس‌گرایانه
ازدواج
آرژانتین آفریقای جنوبی اروگوئه اسپانیا ایسلند برزیل بلژیک پرتغال دانمارک سوئد فرانسه کانادا نروژ نیوزلند هلند
در بعضی مناطق انجام می‌شود
مکزیک: مکزیکو سیتی آمریکا: CT, DE، DC, IA, MA,ME, MD,MN, NH, NY, RI, WA, VT
به رسمیت شناخته می‌شود، انجام نمی‌شود
اسرائیل مکزیک: تمام ایالت‌ها آمریکا: CA (مشروط), MD,RI

وضعیت حقوقی همجنسگرایی در جهان      همجنسگرایی مجاز اما قانون خاصی برای آن تدوین نشده قانونی      ازدواج همجنسگرایان مجاز است      گونه‌های دیگری از زندگی مشترک      ازدواج خارج از کشورِ همجنسگرایان به رسمیت شناخته می‌شود غیرقانونی      کیفر سبک      کیفر سنگین      حبس ابد      مجازات مرگ

آسیا

هیچ کشوری در آسیا ازدواج همجنسگرایان را به رسمیت نمی‌شناسد، اما در کشورهای توسعه یافته تر مانند ژاپن یا تایوان اقداماتی در دست اجراست. نپال، کامبوج، فیلیپین، کره جنوبی، تایلند و چین از جمله کشورهایی هستند که به این مسئله توجه نشان داده‌اند. در هند که به تازگی همجنسگرایی را قانونی کرده اقداماتی در حال شکل گیری است.

آفریقا

آفریقای جنوبی که سال‌ها سابقه تبعیض به شکل‌های مختلف را پشت سر گذاشته، یکی از اولین کشورهای جهان بود که تمامی حقوق همجنسگرایان از جمله ازدواج و حق فرزندخواندگی را قانونی کرد. سایر کشورهای افریقایی تبعیت چندانی در این زمینه از آفریقای جنوبی نکردند و کشورهای معدودی در آفریقا حقوق همجنسگرایان را به رسمیت می‌شناسند.

اقیانوسیه

استرالیا که همواره کشوری مهربان نسبت به همجنسگرایان محسوب می‌شود، قدم‌های مثبتی را برای رفع تبعیض برداشته‌است؛ ولی هنوز ازدواج کامل برای همجنسگرایان در این کشور قانونی نشده‌است. اتحاد مدنی از سال ۲۰۰۴ در نیوزیلند قانونی شده‌است و همجنسگرایان تحت این قانون از کلیه حقوق و مزایای ازدواج از جمله استفاده از نام خانوادگی مشترک بر خوردارد.

اروپا

کلیه‌ی کشورهای اروپایی حقوق همجنسگرایان را به رسمیت می‌شناسند و به آن احترام می‌گذارند ولی ازدواج در کل اروپا قانونی نیست. در هلند، بلژیک، اسپانیا، پرتغال، ایسلند، سوئد و نروژ ازدواج همجنسگرایان قانونی و مساوی با ازدواج دگرجنسگرایان است. همچنین همجنسگرایان در سایر کشورهای اتحادیه اروپا به غیر از ایتالیا، یونان، رومانی، بلغارستان و لهستان حق ازدواج اما با حقوق و مزایای کمتر نسبت به دگرجنسگرایان را دارند.

آمریکای شمالی

کانادا اولین کشور دنیا در خارج از اروپا بود که ازدواج کامل بین همجنسگرایان را تصویب کرد. در آمریکا این مسئله توجه زیاد افکار عمومی را به خود جلب کرده‌است و تقریبا نیمی از مردم آمریکا از آن حمایت می‌کنند که البته نسبت به سایر کشورهای توسعه یافته بسیار کمتر است. در حال حاضر هفت ایالت از جمله کالیفرنیا در آمریکا ازدواج کامل همجنسگرایان را به رسمیت می‌شناسند و تعداد بیشتری ازدواج به صورت‌های دیگر را برای همجنسگرایان در نظر گرفته‌اند.

در ژانویه سال ۲۰۱۱ میلادی دادگاه عالی ایالت ساسکاچوان در کانادا حکم بر این داد که نویسندگان محضری، که بر قانونی شدن ازدواج‌ها نظارت می‌کنند، حق ندارند از ثبت ازدواج همجنسگرایان، به دلایل شخصی یا مذهبی، امتناع کنند. در ۲۳ ژوئن همان سال، سنای ایالت نیویورک با تصویب لایحه‌ای ازدواج همجنسگرایان در این ایالت را اجرایی دانست و این ایالت پس از ایالت‌های ماساچوست، کانتیکت، آیوا، نیوهمپشر، ورمانت و شهر واشینگتن دی. سی. در ردیف مناطقی در ایالات متحده که در آن ازدواج همجنسگریان اجرا می‌شود، قرار گرفت.

باراک اوباما رئیس جمهور آمریکا و معاون او جو بایدن، از حق زوج‌های همجنس برای ازدواج پشتیبانی کرده‌اند.

همه ده ایالتهای جنوبی آمریکا (اعضای سابق ایالات مؤتلفه آمریکا) ازدواج دو فرد همجنس را با تصویب متمهایی برای قانونهای اساسی شان ممنوع اعلام کرده‌اند.

آمریکای لاتین

همجنسگرایان در جامعه آمریکای لاتین پذیرفته شده‌اند و ازدواج آنها توسط مردم قابل قبول است ولی مکزیک و آرژانتین تنها کشورهایی هستند که ازدواج کامل را قانونی اعلام کرده‌اند هر چند در سایر کشورها صورت‌های دیگری از ازدواج برای همجنسگرایان وجود دارد.

خاور میانه

خاور میانه همواره مخالف همجنسگرایی بوده. دربسیاری از کشورهای خاور میانه از جمله ایران و عربستان همجنسگرایی جرم و مجازات اعدام دارد. اسرائیل تنها کشور منطقه‌است که حقوق همجنسگرایان را به رسمیت می‌شناسد؛ در این کشور ازدواج همجنسگرایان ممنوع است، اما با این حال غیر قانونی هم نیست چراکه دولت اسرائیل ازدواج زوج‌هایی را که در کشورهای دیگر ازدواج کرده باشند را به رسمیت می‌شناسد.

جستارهای وابسته

• همجنس‌گرایی
• وضعیت قانونی و حقوقی همجنس‌گرایی در کشورهای گوناگون
• گرایش جنسی
• اتحاد مدنی
• سرپرستی فرزند توسط همجنس‌گرایان

منابع

• مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا، «Same-sex marriage»، ویکی‌پدیای انگلیسی، دانشنامهٔ آزاد (بازیابی در ۲۹ آگوست ۲۰۱۰).‎

در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ ازدواج همجنس‌گرایان موجود است.