اندیشکده

اندیشکده، کانون تفکر و اتاق فکر (به انگلیسی: think tank)‏ به سازمان، مؤسسه، شرکت یا گروهی گفته می‌شود که کار هدایت پژوهش را انجام می‌دهند و درگیر مسائل مختلفی چون سیاستگذاری‌های اجتماعی، راهبرد سیاسی، اقتصادی، علمی، یا موضوعات مربوط به فناوری یا سیاست‌های تجاری و یا حتی توصیه‌های نظامی هستند.

در دنیای کنونی نوعی سازمان ویژه برﺍی تفکر و پژوهش در حوزه سیاست‌سازی، تصمیم‌سازی و تولید ﺍیده، مطالعات میان‌رشته‌ای وجود دﺍرد که بر ﺍصل جمعﺍندیشی و ﺍیده‌پردﺍزی ﺍستوﺍر ﺍست. ﺍین مرﺍکز در ﺍصطلاح به Think Tank معروفند که در ادبیات تخصصی فارسی معادل هائی مانند: نهاد مولد اندیشه (علی پایاِ)، کانون تفکر (عقیل ملکی فر)، اندیشگاه (منوچهر آریان پور) اندیشکده، مخزن اندیشه (محمد رضا عضدانلو) و اتاق فکر برای آنها پیشنهاد شده است. رشد ﺍین نوع سازمان‌ها بیشتر به خاطر شرﺍیط پس ﺍز جنگ جهانی دوم در جهان غرب ‫بوده و همﺍکنون نیز ﺍنوﺍع مختلفی ﺍز آنها در زمینه‌های مختلف و به نام‌های گوناگون و با مالکیت‌ها ‫متنوع در جهان مشاهده میشوند.

• مراکز سیاست پژوهی مستقل (ساده ترین تعریف)
• گروهی از کارشناسان که به ارائه مشاوره و ایده پردازی در زمینه‌های سیاسی، اجتماعی و یا اقتصادی می‌پردازند (Oxford)
• گروه یا موسسه‌ای برای انجام دادن پژوهش‌های بنیادی و حل مسئله، بویژه در حوزه فناوری و راهبرد (Heritage)

بسیاری از اندیشکده‌ها سازمان‌های غیر انتفاعی هستند که در بعضی کشورها مانند کانادا و آمریکا از آنها با معافیت‌های مالیاتی حمایت می‌شود. همچنین در بین بسیاری از اندیشگاه‌ها که توسط دولت‌ها، شرکت‌های تجاری و گروه‌های ذینفع تاسیس می‌شوند، بعضی منتج به کسب درآمد از راه مشاوره و پژوهش هستند.

می‌توان به موسسه انترپرایز آمریکا و پروژه‌ای برای قرن آمریکایی جدید بعنوان نمونه‌هایی از اندیشگاه‌ها اشاره نمود. از جمله اولین اندیشگاه‌های ایرانی می‌توان به اندیشکده راهبردی امنیت نرم، اندیشگاه شریف، اندیشکده سیوان، اندیشکده راهبردی تبیین و اندیشکده صنعت و فناوری اشاره کرد. اندیشکده نانوفناوری وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی از دیگر نمونه‌های ایرانی نهاد اندیشگاهی است. اندیشکده یقین و موسسه علامه حلی نیز یکی از تاثیر گذار ترین مخازن فکری ایران محسوب می شوند. موسسه علامه حلی جز تبیین کنندگان راهبردهای فرهنگی جمهوری اسلامی است که می توان از آن نام برد.

جستارهای وابسته

• فهرست اندیشگاه‌های ایران
• اندیشکده‌های هندوستان

پیوند به بیرون

• اندیشکده علامه حلی
• اندیشکده مشیر
• اندیشکده پندار هفت
• اندیشکده وحید
• اندیشکده کیوان
• اندیشکده آصف
• اندیشکده رویش
• اندیشکده راهبردی تبیین
• مرکز اندیشه و پژوهش طرح هزاره
• اندیشکده راهبردی امنیت نرم
• گروه علمی-تحلیلی طیف
• مؤسسه سیوان

منبع

• مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا، «[http://en.wikipedia.org/wiki/Think_tank

title=Think_tank&oldid=۲۱۹۳۴۵۴۱۳ Think tank]»، ویکی‌پدیای انگلیسی، دانشنامهٔ آزاد (بازیابی در ۱۵ ژوئن ۲۰۰۸).