اتاقک تاریک

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
نحوهٔ کارکرد دوربین سوراخ‌سوزنی

دوربین سوراخ‌سوزنی ، اتاقک تاریک یا جعبه تاریک(به انگلیسی: Pinhole Camera) یا (camera obscura)، اولین دوربین عکاسی ساده‌ ای است که لنز ندارد و نور از سوراخ کوچکی وارد آن می‌شود. در این نوع دوربین‌ها عمق میدان بی‌نهایت بوده و تمام تصویر فوکوس می‌شود. [۱]

دوربین سوراخ‌سوزنی در اصل، جعبه یا اتاقکی است که فقط بر روی یکی از سطوح آن روزنه‌ای ریز، وجود داردو عبور نور از این روزنه باعث می‌شد که تصویری نسبتاً واضح اما به صورت وارونه در سطح مقابل آن ایجاد شود.

تاریخچه[ویرایش]

سال‌ها قبل از اختراع عکاسی، اساس کار دوربین عکاسی وجود داشته‌است؛ موزی، ارسطو و اقلیدس در سدهٔ ۵ و ۴ پیش از میلاد نحوهٔ کارکرد دوربین سوراخ سوزنی را شرح داده‌بودند. [۲] در یونان باستان عقیده بر این بود که نور از چشم به سمت اشیا می‌تابد و بازتاب آن باعث دیدن و دیده شدن، می‌شود. ارسطو و اقلیدس با استفاده از تئوری سوراخ‌سوزنی تلاش کردند خلاف آن نظریه را ثابت کنند. آن‌ها در پشت دوربین‌های سوراخ سوزنی صفحه‌ای نیمه‌مات قرار می‌دادند تا تصویر بازتاب‌ شده ی روی آن با چشم دیده شود.[۳] در قرن ششم میلادی، آنتمیوس در آزمایش‌های خود از دوربین تاریکخانه‌ای استفاده کرد.[۴]

ابن هیثم پدر علم فیزیک نور،در سده‌ی پنجم هجری/یازدهم میلادی، تئوری دوربین سوراخ سوزنی را گسترش داد و در مشاهدات خورشید گرفتگی خود از وسیله‌ای به نام «جعبه تاریک» استفاده کرده بود.[۵] او برای نخستین‌بار از دوربین سوراخ سوزنی و دوربین تاریکخانه‌ای در آزمایش‌هایش جهت بررسی خواص نور، استفاده نمود و آن را به جهان معرفی کرد. [۶] این دوربین در زمان جنگ‌های صلیبی به اروپا راه یافت و به شدت مورد توجه نقاشان قرار گرفت و همه‌ی نقاشان به‌ویژه نقاشان ایتالیایی سده‌ی شانزدهم از آن برای طراحی دقیق چشم‌اندازها و دیدن دورنمایی صحیح بهره می‌بردند، به این ترتیب که کاغذی را بر روی سطح مقابل روزنه قرار می‌دادند و تصویر شکل گرفته را ترسیم می‌کردند. بعدها نقاشان با استفاده از این ابزار توانستند با مشاهده و رونوشت برداری از تصویر رویت شده در داخل آن با کمک آینه ای، پرسپکتیو مناظر مختلف را درک و آن را تئوریزه و شرح دهند که تبدیل به علم ژرفانمایی یا پرسپکتیو شد.

پانویس[ویرایش]

منبع[ویرایش]