ابو الفداء

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد

اسماعیل بن علی ابوالفداء از تاریخ‏نگاران و جغرافی‏دانان بزرگ بوده ‌است.وی در سال ۶۷۲ ه ق در دمشق متولد شد.وی از خاندان ایوبی بود و از امرای دمشق و از خدمتگذاران و نزدیکان شاه مصر بود که از طرف وی به لقب «ملک الموید» نایل شده بود.وی مردی بسیار عالم و دانشمند و دوستدار علم بود و حتی برای دانشمندان نزدیک خود مستمری تعین می‏نمود.وی در سال ۷۳۲ ه ق در حمات وفات یافت.

[ویرایش] آثار

وی آثار زیادی داشته‌است که بیش از چند عدد از آنها در دسترس نیست:

المختصر فی الاخبار البشر ؛این کتاب به دو قسمت تقسیم شده‌است و یک کتاب تاریخ عمومی است.قسمت اول این کتاب شامل تاریخ جاهلیت عرب و قسمت دوم تاریخ عمومی تا سال ۶۶۳ ه ق و جزء چهارم تا ۷۲۹ ه ق است.وی در تالیف این کتاب از بیش از بیست منبع که همگی از آثار معروف دوران وی بوده‏اند سود جسته‌است.

کتاب وی شامل مطالب علمی و اجتماعی و ادبی می‏باشد.دانشمندان اروپایی اهمیت زیادی به این کتاب داده‏اند و آن را به فرانسوی و لاتین ترجمه نموده‏اند و حتی جداول و فهرست‏هایی را نیز برای آن ایجاد کرده‏اند. ابن الوردی نیز مطالب تاریخی را تا سال ۷۴۹ به آن افزوده و نام آن را «تتمهة المختصر» گذاشته.همچنین محمد بن ابراهیم نیز این کتاب را تخلیص نموده و نامش را «لب لباب المختصر فی الاخبار البشر» نامیده ‌است.

تقویم البلدان؛وی این کتاب را در حیطه جغرافیا نگارش کرده‌است.در این کتاب وی در مورد ۶۲۳ شهر تحقیق کرده.وی در تالیف این کتاب از آثار جغرافی‏دانان بنام دیگری مانند شریف ادریسی ٬ ابن حوقل ٬ یاقوت حموی و دیگران سود برده‌ است.