آرتیستون

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

آرتیستون یا آرتیستونه اسم شخص زنانهٔ پارسی، تنها به شکل یونانی Artystōnē ارتیستونه و شکل ایلامی Ir-da-iš-du-na و Ir-taš-du-na و به انگلیسی ARTISTUN می باشد که گواهی شده‌است. این گونه‌های غیرایرانی، منعکس کنندهٔ نام پارسی باستان Rtastūnā «ستون ارته (= راستی خدای‌وار شده و یا راستی و درستی )» هستند. از نوشته‌های هرودوت آگاه‌ایم که ارتیستون یکی از دختران کورش بزرگ، و در نتیجه خواهر (یا خواهر ناتنی) آتوسا بود، که با داریوش بزرگ ازدواج کرد و مادر ارشام و گبریاس بود. الواح تخت جمشید نشان می‌دهند که وی مالک چندین کاخ در نقاط مختلفی در سراسر پارس بوده است؛ و برخی سهمیه‌های گواهی شده در همان الواح، گویای آن‌اند که آرتیستون، که دوبار du-uk-ši-iš «شاه‌دخت» خوانده شده، ضیافت‌های باشکوهی را، نه به ندرت، گاه همراه با پسرش ارشام، ترتیب می‌داده‌است.[۱] کمرون لوحی منتشر ساخته است که فرمانی از داریوش بزرگ به تاریخ آوریل ۵۰۶ پ. م در خود دارد مبنی بر این که صد کشتی به آرتیستونه دختر کوروش بزرگ اعطا شود که بی گمان هم نام آرتیستونه همسر خودش است.[۲] آرتیستونه همسر داریوش بزرگ دو پسر برای او آورد: اَرمس فرمانده نیروهای عرب و اتیوپیایی و گوبریاس فرمانده نیروهای کاپادوکیایی و سوری.[۳]

او همراه با آتوسا، بامه و اپاکیش جزو چهار زن خانواده شاهی است که اسمش در لوح‌های گلی هخامنشی ثبت شده است.[۴]

پانویس[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  • Schmitt, R. “ARTYSTONE”. In Encyclopædia Iranica. vol. 2. 1nd ed. New York: Bibliotheca Persica Press, 1987. 665. Retrieved ۲۰۱۲-۰۷-۲۸. 
  • G. Cameron, Darius Daughter and the Persepolis Inscriptions, JNES 1, 1942
  • یامااوچی، ادوین ام. ایران و ادیان باستانی. ترجمهٔ منوچهر پزشک. تهران: انتشارات ققنوس، ۱۳۹۰. شابک ‎۹۷۸-۹۶۴-۳۱۱-۸۹۱-۴. 

پیوند به بیرون[ویرایش]