آرتور رمبو

برای دیگر کاربردها، رمبو (ابهام‌زدایی) را ببینید.

آرتور رمبو با نام کامل ژان نیکلا آرتور رمبو (زاده ۱۸۵۴ میلادی - درگذشته ۱۸۹۱ میلادی) از شاعران فرانسوی است. او را بنیانگذار شعر مدرن برمی‌شمارند.

زندگی

آرتور رمبو در بیست اکتبر ۱۸۵۶ مطابق با ۲۸ مهر ۱۲۳۳ هجری خورشیدی در شارل‌ویل فرانسه به دنیا آمد. پدرش فردریک رمبو سرباز توپخانه بود و مادرش ماری کاترین ویتالی کوئیف از خانوادهٔ ملاکین بود و همیشه رفتار خشک و خشنی با او داشت. آرتور دومین فرزند خانواده بود و حدود دو سال پس از ازدواج پدر و مادرش به دنیا آمد. در ۱۸۶۸ نخستین شعرش را به لاتین سرود و سال بعد آموزگار او سه قطعه از اشعارش را منتشر کرد که یکی برندهٔ جایزه شد. در ژانویهٔ ۱۸۷۰ نخستین اشعار رمبو به فرانسوی منتشر شد. حدودا چهارده ساله بود که از خانه گریخت تا به پاریس برود. در پاریس به دلیل آن که بدون بلیط سوار قطار شده بود چند روزی در زندان گذراند و به خانه بازگردانده شد. او در پانزده ساله‌گی به توفیق‌های درخشان تحصیلی دست می‌یابد. در یونانی، لاتین، بلاغت، تاریخ و جغرافی جوایزی می‌برد. او با پل ورلن شاعر فرانسوی رابطهٔ دوستانهٔ عمیق و عجیبی داشت به نحوی که ورلن همسر و کودک تازه به دنیا آمده‌اش را ترک کرد تا با آرتور به انگلستان برود. رابطهٔ آرتو و پل رابطه‌ای توام با عشق و نفرت بود به نحوی که در ۱۰ ژوئیه ۱۸۷۳ ورلن دو گلوله به سمت رمبو شلیک و او را مجروح می‌کند و به دلیل این عمل دستگیر می‌شود و دو سال به زندان می‌افتد. به هر حال بعد از مرگ رمبو، ورلن نقش به سزایی در انتشار آثار او ومعرفی‌اش ایفا کرد.

در ۱۸ مارس ۱۸۷۱ کمون پاریس شکل می‌گیرد و آرتور در ۲۳ آوریل به پاریس می‌رود و به کمونارها می‌پیوندد.

رمبو در دوران کوتاه زنده‌گی‌اش به نقاط مختلف دنیا سفر کرد: انگلستان، آلمان، بلژیک، هلند، ایتالیا، اتریش، سوئد، اندونزی، قبرس، مصر، یمن، حبشه. و در سی‌وهفت ساله‌گی به دلیل وجود تومور سرطانی پای راست‌اش را قطع می‌کنند و چند ماه بعد در ۱۰ نوامبر ۱۸۹۱ مطابق با ۱۹ آبان ۱۲۷۰ ه. ش در کنار خواهرش ایزابل جان می‌سپارد.

آثار و مطالعات

یکی از اشعار وی به نام «ویلز» او را در زمره پایه گذاران جنبش نمادگرایی فرانسه به شمار آورد و از اثر دیگر او، «دوره‌ای در برزخ» (فصلی در دوزخ) به عنوان یکی از نخستین شعرهای آزاد نام برده می‌شود. (منبع دو)

آثار

• ۱۸۷۱ زورق مست Le Bateau ivre
• ۱۸۷۳ فصلی در دوزخ Une Saison en enfer
• ۱۸۷۴ اشراق‌ها les Ilhuninations
• ۱۸۸۳ گزارش سفر به نواحی ناشناختهٔ اوگادن در حراره

فیلم‌شناسی

• سفر به سرزمین رمبو

این فیلم را داریوش مهرجویی فیلمساز ایرانی از زندگی آرتور رمبو در فرانسه ساخت.

ترجمه شده به فارسی

• اشراق‌ها، برگردان: بیژن الهی، - فاریاب، - ۱۳۶۲
• زورق مست (گزیده اشعار)، گزینش و برگردان محمدرضا پارسایار، نشر نگاه معاصر، ۱۳۸۱
• آرتور رمبو صدایی از آینده (زندگی و پاره‌ای از شعر‌ها، نامه‌ها و عکس هایِ آرتور رمبو)، گردآوری و ترجمه محمد فلاح نیا، نشرِ نگیما، ۱۳۸۹
• مجموعه آثار چهار جلدی آرتور رمبو ترجمه: کاوه میرعباسی، در دست انتشار

نمونه‌ای از اشعار

• • ابدیت L'Eternite

بازیافتندش! چه را؟

- ابدیت را.

همان دریاست

که آمیخته با خورشید.

روح جاودان من،

به خواهش تو نظر می‌کند،

به رغم آن‌که شب تنها ست

و روز شعله‌ور.

پس تو رها می‌شوی

از آرای بشر،

از شوق همه‌گان

و پرواز می‌کنی این سان... (منبع یک- ص ۱۲۴)

• • ستاره در قلبِ گوش‌هایت...

ستاره در قلبِ گوش‌هایت سرخِ گُلی می‌گرید جاودانگی، سپیدی را از پشتِ گردن تا باریکیِ کمرگاهت می‌پیچد دریا بر نوکِ پستان‌هایت حنا می‌ریزد و مرد تیرگی را بر اندامِ شاهوارت جاری می‌کند. (منبع: آرتور رمبو صدایی از آینده، گردآوری و ترجمه: محمد فلاح نیا)

پیوند به بیرون

• زندگی و تصاویرآرتور رمبو -شاعر
• نگاهی به زندگی و شعر آرتور رمبو به مناسبت صد و پنجاهمین سال تولد شاعر
• کیمیای واژه، آرتور رمبو، برگردان: فرزاد معایی، گرونوبل

منابع

1. آرتور رمبو، صدایی از آینده، گردآوری و ترجمه: محمد فلاح نیا، نشر نگیما
2. آرتور رمبو، زورق مست، گزینش و برگردان: محمدرضا پارسایار، نشر نگاه معاصر
3. زندگی آرتور رمبو ترجمه: ساناز محدثی / کلاه استودیو

در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ آرتور رمبو موجود است.