آران و بیدگل (شهرستان)

برای مرکز این شهرستان، آران و بیدگل (شهر) را ببینید.

شهرستان آران و بیدگل با جمعیتی بیش از ۱۰۰ هزار نفر، با دو بخش مرکزی و کویرات. با سه دهستان و۴ شهر (آران وبیدگل- نوش آباد- ابوزیدآباد- سفیدشهر)و پانزده روستا در شمالی‌ترین نقطه اصفهان واقع شده‌است. این شهرستان با وسعت ۶۰۵۱ کیلومتر مربع از شمال به دریاچه نمک و استان‌های سمنان و قم، از غرب به شهرستان کاشان، از جنوب به نطنز و از شرق به اردستان محدود و از طریق دو جاده اصلی به کاشان و شبکه راه‌های اصلی کشور مرتبط می‌شود. آب و هوای این منطقه گرم و خشک با تابستانهای گرم و سوزان و زمستانهای سرد و خشک بوده و حداکثر دمای هوا در تابستان به ۴۸ درجه سانتیگراد و حداقل برودت هوا در زمستان به ۷ -درجه سانتیگراد می‌رسد.به لحاظ کویری بودن منطقه، ۱۹۰۰ کیلومتر مربع (۳۱ ٪ درصد مساحت شهرستان) در تپه‌های شنی قراگرفته که در اصطلاح محلی به آن بند ریگ می‌گویند. در اعماق و سطح زمینهای نواحی شمال شهرستان معادن غنی و فراوانی وجود دارد که مهم‌ترین آنها حوزه‌های وسیع نفت و دریاچه نمک با وسعت ۲۰۰۰ کیلومتر مربع می‌باشد.

پس از ویرانی شهر باستانی سیلک (که تمدن ۷ هزار ساله دار د) د راثر حوادث و تحولات گوناگون، آبادیهای کوچک و بزرگی به صورت قلعه و حصار پدید آمد و منطقه وسیعی به نام چهل حصاران شهرت یافت، سپس هر یک از قلعه‌ها به مناسبتی نام گذاری شد. اصل واژه «آران» از» آرین» (نام دیگر قوم آریا) و به معنای جایگاه مقدس، مکان گرمسیر و... است.البته آران نام منطقه قفقاز می‌باشد در آذربایجان که در فرهنگ دهخدا نیز آمده است قدمت آران به اندازه سیلک و چهل حصاران نمی باشد و «بیدگل» تغییر یافته، (ویگل- شهرباستانی در کنار شهر قدیمی هراسکان) و (بی گل) می‌باشد. طبق کتاب "مختصر جغرافیای کاشان" به تالیف "عبدالحسین ملک المورخین کاشانی" اصل نام آران "هرون دشت" بوده که به آران دشت ونهایتا آران تبدیل شده است و از آنجا که هرون نامی یهودی است گفته میشود بنیانگذاران آن یهودی اند.